Features

පළාත් පාලන මැතිවරණයේ ප‍්‍රතිඵල මගින් නිකුත් කළ දේශපාලන සංඥාවක ගැන ගැඹුරු දේශපාලන විග‍්‍රහයක් සිදුවනු වෙනුවට මාධ්‍ය අවකාශයෙන් වැඩි ඉඩක් ඊනියා පොහොට්ටු කල්ලියේ විතණ්ඩවාදී තර්කය සනාථ කිරීම

‘‘නීතිය නොදැන සිටීම සමාවට කරුණක් නොවේ’’ කියන කතාව අපි කවුරුත් අහලා තියෙනවා. ඒත් අපෙන් අති බහුතරයකට නීතිය ගැන මූලික දැනුමක් පවා නැහැ.

මේ ලිපිය ලියන මොහොතේ මගේ මනැසට නැගෙන චිත්‍රය නම් මල් පොහොට්ටුවක් වෙව්ලන දෑතින් ගත් දුබල ගතකින් යුත් මහල්ලෙක්. එවකට මහ ඇදුරෙක් වූ මේ පුද්ගලයා අතට දේශපාලනයේ මල් පොහොට්ටුව පත් කලේ එවකට ජනාධිපති ධුරය හෙබවූ චන්ද්‍රිකා කුමාරතුංග මහත්මිය විසින්. ඒ 1994 වසරේදීයි.

ඔය මල් පොහොට්ටුවත් අතින් ගෙන වරින් වර පිල් මාරු කරමින් විටෙක වෙට්ටු දමමින් ලාංකික දේශපාලන කරළියේ විවිධ කස්තිර අඩව් ඇල්ලූ මේ අපූරු චරිතය වෙන කිසිවෙක් නොව අලුතෙන් පිහිටවනු ලැබූ ශ්‍රී ලංකා පොදු ජන පෙරමුණේ සභාපති මහාචාර්ය ජී. එල් . පීරිස් මහතායි. වසර 24ක් තිස්සේ කිසිදාක නොපිපුණ මල් පොහොටුව තව දුරටත් පොහොට්ටුවක් නොව පරවුණ මලක් බව සිතා ගන්න මහාචාර්ය දැනුමක් අවශ්‍ය නොවන බව කිසිදා පාසැල් නොගිය අයෙකුට වුනත් වැටහෙනවා.

පුදසුන මත බෞද්ධයෝ පොහොට්ටු පූජා නොකරන්නේ පිපුන පුෂ්පයකින් මිස පොහොට්ටුවකින් බුදුන් පිදීම නොකට යුතුයි කියා දන්නා නිසයි. මෙහිලා අනෙක් වැදගත් කරුණ වන්නේ, මැතිවරණ කොමසාරිස් විසින් පක්ෂ සළකුණ ලෙස පොහොට්ටුවක අනුරුවක් ඉදිරිපත් කළවිට එය ඊළඟ මොහොතේ එය නෙලුම් පොහොට්ටුවක් වුනේ කෙලෙසද යන්නයි. නෙළුම බෞද්ධ ශිෂ්ඨාචාරයේ පමණක් නොව මිසර හා මොහෙන්දජාරෝ ශිෂ්ඨාචාර වලත් ගෞරවයට පාත්‍රවූ පුෂ්පයක්. වංක හා දුෂිතයින්ගෙන් සැදුම් ලත් දේශපාලකයින්ගෙන් පිරුණ පක්ෂයක් අනවසරයෙන් නෙලුම් පොහොට්ටුවක් පක්ෂ ලාංජනය ලෙස යොදා ගැනීම සදාචාර විරෝධී වනවා පමණක් නොව නීති විරෝධීද විය හැකියි.

1998 වසරේදී මහින්ද රාජපක්ෂ මහතා චන්ද්‍රිකා රජයේ ධීවර ඇමති ලෙස කටයුතු කරද්දී නිවාඩුවක ට ලංකාවට ගොස් සිටි මාහට ඒ මහතා ඇතුළු මැති ඇමතිවරු කිහිපදෙනෙක් සමග නිළ නොවන දේශපාලන සාකච්චාවක් කිරීමට අවස්ථාවක් ලැබුනා. ඒ අවස්තාවේදී මා මහින්ද රාජපක්ෂ මහතාට පැවසුයේ චන්ද්‍රිකා ආණ්ඩුවේ ප්‍රබල ඇමතිවරු හතර දෙනෙක් වැඩිකල් නොගොස් එක්සත් ජාතික පක්ෂයට එක්වෙන බවයි. මා නම් සඳහන් කළ හතර දෙනාගෙන් එක් අයෙක් මහාචාර්ය ජී.එල්.පීරිස්. මහින්ද රාජපක්ෂ මහතා මගේ අදහසට තදින්ම විරුද්ධ වෙමින් කියා සිටියේ ඔය කවුරු පැන්නත් ජී. එල් පනින්නේ නැති බවත්, ශ්‍රී ලංකාවේ සිටින, උගත්, වැදගත්, බුද්ධිමත් හා විශිෂ්ඨතම දේශපාලනඥයා ජී.එල්.පීරිස් වන බවත්ය. මා අනාවැකිය කියූ ලෙසම ශ්‍රී ලංකා නිදහස් පක්ෂය පාවා දෙමින් එ ජ පයට පනින බව සඳහන් කළ හතර දෙනාගෙන් තුන් දෙනෙක් ඒ පාවා දීම කළ අතර එයින් කැපී පෙනෙනෙන ද්‍රෝහියෙක් බවට පත්වුයේ ජී.එල්. පීරිස් මහ ඇදුරායි.

මා කියූ ලෙසටම 2001 වසරේ ඔක්තෝබර් 10 දින ජී එල් පීරිස් තම පක්ෂය අමු අමුවේ පාවා දෙමින් එ ජා පයට එක්වුණා.  ඔවුන්ව එසේ විරුද්ධ පක්ෂයට සම්බන්ධ කරගත්තේ කිසියම් කුමන්ත්‍රණ වැඩ පිළිවෙලකට බව ඔප්පු වන්නේ එසේ පැනපු ඇමති වරයෙකුට රුපි. මිලියන 35 බැගින් ගෙවූ බවට හා එ මුදල් එ ජා පය ට ලබා දුන්නේ එල් ටී ටී ඊ සංවිධානය විසින් යන දූෂමාන ආරංචියත් ළැව් ගින්නක් සේ පැතිර ගියා. එය ජාත්‍යන්තර කුමන්ත්‍රණයක ප්‍රතිපලයක් බව පැහැදිලිවන්නේ ශ්‍රී ලංකා නිදහස් පක්ෂය ප්‍රමුඛ ජනතා සන්ධානය විශ්වාස භංග යෝජනාවකින් පරාජය කිරීමට මේ පිල් මාරු කළ කණ්ඩායම සෘජුව ක්‍රියා කිරීමෙන්.  චන්ද්‍රිකා කුමාරතුංග 1994 දිගු කළ හස්තය ජී එල් සපා කෑවේ නොර්වේ ඇතුළු බටහිර රටවල් ගණනාවක් උතුරේ බෙදුම් වාදීන්ට උදව් කිරීමට සැලසුම් කර තිබීම නිසයි.

එල් ටී ටී ඊ සංවිධානය හා ශ්‍රී ලංකා රජය අතර සමාදානයක් ඇති කිරීමේ මුවාවෙන් ලංකාවට වරින් වර ආ ගිය නොර්වේ රජයේ නියෝජිතයා ට දැඩිලෙස ඕනෑ කලේ කෙසේ හෝ යුද්ධය නතර කර ප්‍රභාකරන් ඇතුළු ත්‍රස්තවාදී නඩයට උතුරේ පාලනය බාර දෙන්නටය.  මේ ගැන තිබුන සැකය නිසාම ජනතා විමුක්ති පෙරමුණ තදින්ම විරුද්ධත්වය ප්‍රකාශ කරන්නට යෙදුනා ජී එල් පීරිස්  2005 දී බලයට පත්වූ මහින්ද රාජපක්ෂ ආණ්ඩුවට බඳවා ගන්නවාට. මන්ද ඔහු කොටින්ට හිතවත් කම් දක්වන නිසා. විරුද්ධ කම් මැද්දේ හෝ ජී එල් මහින්ද ආණ්ඩුවට පැන ගැනීම එතිහාසික කරුණක්. තිම්පු ඇතුළු විවිධ ස්ථාන වලදී කොටින් සමග කළ සාකචාවලට ජී එල්  පීරිස් කියන පුද්ගලයා නොර්වේ රාජ්‍යයට කොතරම් වැදගත් වීද යන්න පැහැදිළි වන්නේ ඔහු පසු කලෙක මහින්ද රාජපක්ෂ  රජයේ විදේශ කටයුතු පිලිබඳ ඇමති ලෙසින් එල් ටී ටී සංවිධානයට සහන සලසන ලෙස යෝජනා ඉදිරිපත් කළ ආකාරය විමසීමට ලක් කිරීමේදීයි. 

2006 පෙබරවාරි  මස 9 වෙනිදා එවකට විරුද්ධ පක්ෂයේ නායකයාව සිටි රනිල් වික්‍රමසිංහ එරික් සෝල්හයිම් ට අවධාරණයෙන් කියා සිටියේ මහින්ද රාජපක්ෂ එ ජා පයේ මන්ත්‍රී වරු මිලදී ගැනීම අත්නොහළ හොත් තමන් සාම ක්‍රියාවලියෙන් ඉවත් වෙන බවයි. 

මේ සියලු හැල හැප්පිලි මැද වරින්වර ශ්‍රී ලංකා නිදහස් පක්ෂයට ද්‍රෝහී වෙමින් ඊළඟ මොහොතේ අවස්ථානුකුලව ව හා අවස්ථාවාදීව නැවත ශ්‍රී ලංකා නිදහස් පක්ෂයට එකතු වෙමින් ජී එල් පීරිස් නමැති මේ චරිතය අවසාන භූමිකාව වශයෙන් තෝරාගෙන ඇත්තේ තමන් විසින් කල්පිතයක් ලෙස නිර්මාණය කරගත් ශ්‍රී ලංකා පොදු ජන පෙරමුණේ  මිනී පෙට්ටිය මත පොහොට්ටුව තැන්පත් කරන්නයි. මහින්ද රාජපක්ෂ මහතා දෙවෙනි තුන්වෙනි වශයෙන් ඔහුට රැවටී ඇත්තේ "මංගල්‍යයට"  මල්පොහොට්ටු රැගෙන  ආවා කියා සිතු නිසයි.  

අවසන් වශයෙන් මා දකින බොඳ වූ චිත්‍රයේ පුද්ගලයා දකිනන්ට නැත. මිනී පෙට්ටිය මත පරවූ පොහොට්ටු පමණක් ඇත. 

(ආචාර්ය එඩ්වර්ඩ් පෙරේරා  ජර්මනිය )

බැඳුම්කර කොමිෂන් සභා වාර්තාව ආණ්ඩුවට එරෙහිව දේශපාලන සුනාමියක් කර ගැනීමට තැත් කළ මහින්ද රාජපක්ෂ ප‍්‍රමුඛ පොහොට්ටු කල්ලියේ සියලූ සැලසුම් වේගයෙන් දුර්වල වන බවක් මේ වන විට පැහැදිලිව දැකිය හැකියි. එය දැන් ජනාධිපති මෛත‍්‍රීපාල සිරිසේන මහතා ඉතාමත් සියුම් ආකාරයෙන් තම දේශපාලන ප‍්‍රතිවාදීන් දුර්වල කිරීමට සේම ඔවුන්ට එරෙහිව ජනතාව තුළ මතයක් ඇති කිරීමට ද යොදා ගනිිමින් සිටින ආකාරයක් අපට සියුම්ව නිරීක්ෂණය කළ හැකියි.

මේ තත්ත්වය සරලව පැහැදිලි කරන්නේ නම් බැඳුම්කර කොමිෂමේ අවසන් වාර්තාවේ නිර්දේශ ශ‍්‍රී ලංකා නිදහස් පක්ෂය, විශේෂයෙන් ජනාධිපති මෛත‍්‍රීපාල සිරිසේන මහතා විසින් මෙම මැතිවරණයේදී තම දේශපාලන ප‍්‍රතිවාදීන්ට එරෙහි ප‍්‍රබල අවියක් ලෙස යොදා ගන්නා ආකාරයක් දැකිය හැකියි. එයින් එජාපයට හානියක් කිරීම ජනාධිපතිවරයාගේ අපේක්ෂාව නොවුණත් අකමැත්තෙන් හෝ අපට එය එසේ වන බව පිළිගැනීමට සිදුවෙනවා. මේ තත්ත්වය තුළ එජාපයට දෛවෝපගත ආකාරයෙන් පොහොට්ටුවෙන් හා අතෙන් බැට කෑමට සිදුවෙලා තිබෙනවා. එය ඉතා පැහැදිලිව එජාපයේ මැතිවරණ ව්‍යාපාරය කෙරෙහි ඍණාත්මක බලපෑමක් සිදුකළ හැකියි.

කෙසේ වෙතත් එජාප නායක රනිල් වික‍්‍රමසිංහ මහතා බැඳුම්කර කොමිෂන් සභා වාර්තාව හරහා එජාපයට එල්ල වන චෝදනා පෙරළා මහින්ද රාජපක්ෂ මහතාට වෙත තල්ලූ කිරීමට, එසේත් නැතිනම් බැඳුම්කර කොමිෂන් සභා වාර්තාවේ සඳහන් කර ඇතැයි කියන 2008 - 2015 මහා පරිමාණ ¥ෂණ ගැන යළි යළිත් අවධාරණය කරමින් තත්ත්වය තරමක් හෝ දුරට කළමනාකරණය කර ගැනීමේ අසීරු ප‍්‍රයත්නයක් ගන්නා ආකාරය ද දැකිය හැකියි. මෙයට මහින්ද රාජපක්ෂ යුගයේ බැඳුම්කර වංචා ගැන කොමිෂමේ නිර්දේශ ජනාධිපති මෛත‍්‍රීපාල සිරිසේන මහතා විසින් ද පුන පුනා අවධාරණය කිරීම මහත් රැකුලක් වන බව ද පැහැදිලිව දැකිය හැකියි.

මෙවැනි තත්ත්වයක් මහින්ද රාජපක්ෂ විසින් අපේක්ෂා නොකළ බව පැහැදිලියි. ඔවුන් ඉතාම පැහැදිලිව බලාපොරොත්තු වුණේ බැඳුම්කර කොමිෂමේ වාර්තාව සඟවා ගනිමින්, එය පාර්ලිමේන්තුවට ඉදිරිපත් කිරීම පමා කරමින්, පාර්ලිමේන්තු විවාදය ලබා නොදෙමින් ආණ්ඩුව අත්තනෝමතිකභාවයක් ප‍්‍රදර්ශනය කරනු ඇති බවයි. එහෙත් ජනාධිපතිවරයා සහ අගමැතිවරයා ඉතාමත් තීක්ෂණ ලෙස සිදුවීම කළමනාකරණය කර ගනිමින් සිටීම හමුවේ තව දුරටත් බැඳුම්කර සිදුවීම දේශපාලන වේදිකාව තුළ බලවත් තුරුම්පුවක් කර ගැනීමට පොහොට්ටුව දරන තැත ක‍්‍රමයෙන් දුර්වල විය හැකියි.

¥ෂණයට එරෙහි ධජය

පළාත් පාලන මැතිවරණ සටන තුළ ‘‘¥ෂණය’’ බලවත් මාතෘකාවක් වන බව ආරම්භයේදී දැකිය හැකි වුවත් අද එය ක‍්‍රමයෙන් ජනාධිපති මෛත‍්‍රීපාල සිරිසේන මහතා විසින් ඔසවා ගෙන යන ධජයක් බවට පත්ව තිබෙනවා. එජාපය සුපුරුදු පරිදි ආර්ථික සංවර්ධනය ගැන තම දැක්ම හා ප‍්‍රතිපත්ති ජනතාව හමුවේ අවධාරණය කරමින් ස්වාධීන මාවතක් නිර්මාණය කර ගනිමින් සිටිනවා. අගමැති රනිල් වික‍්‍රමසිංහ මහතා එජාපයේ සෑම මැතිවරණ රැුළියක් තුළ ම දැඩිව අවධාරණය කරන්නේ  ආර්ථික සංවර්ධනය ගැන බවයි අපට නිරීක්ෂණය වන්නේ. දේශපාලන නිරීක්ෂකයින්ට අනුව මෙය එජාපය සම්බන්ධයෙන් අතිෂයින් සාධනීය තත්ත්වයක් නිර්මාණය කිරීමට දායක විය හැකියි. උදාහරණයක් වශයෙන් පසුගිය දෙවසර තුළ අතිෂය අසීරු අඩියක තිබූ විදේශ ණය ගෙවීම් නිසි පරිදි කළමනාකරණය කිරීමට ආණ්ඩුවට හැකිවීම, විපක්ෂයේ දැඩි බාධා කිරීම් හා චෝදනා කිරීම් මධ්‍යයේ සිදු වූ හම්බන්තොට වරාය ගිවිසුම අපේක්ෂිත පරිදි කි‍්‍රයාත්මක කළ හැකි වීම වගේම අපනයන ආදායම සියයට 15ක වර්ධනයක් පෙන්නුම් කිරීම එජාපයට තම ආර්ථික හැකියාවන් ගැන උදම් ඇනීමට හැකි පහසු වාතාවරණයක් නිර්මාණය කොට තිබෙනවා. එනියා බැඳුම්කර කොමිෂම සහ මේ වන තෙක් ප‍්‍රසිද්ධ නොකළ බරපතළ වංචා හා ¥ෂණ චෝදනා විමර්ශන කොමිෂන් සභා වාර්තා 34 තමා සන්තකයේ තබා ගනිමින් ජනාධිපති මෛත‍්‍ර‍්‍රීපාල සිරිසේන මහතා ¥ෂණයට එරෙහිව ගෙන යන සටනින් ඈත්ව ස්වාධීන ගමනක් යාමට එජාපයට අවස්ථාව හිමිවෙලා තිබෙනවා. මේ තත්ත්වය එජාප පාක්ෂිකයින්ගේ වගේම එජාප පළාත් පාලන අපේක්ෂකයින්ගේ ද සැනසිල්ලට හේතු වෙලා තිබෙනවා.

‘‘අපි හිතුවේ අපිව නැත්තටම නැති වෙයි කියලා. ඒත් දැන් නම් තත්ත්වේ ටිකෙන් ටික යහපත් වෙලා තියෙනවා. ජනාධිපතිතුමත් වැඩි බරක් දෙන්නේ මහින්ද රාජපක්ෂලාට ගහන්න බවයි පේන්නේ. ඒ වගේම කොමිෂම 2008 - 2015 ගැන සඳහන් කළ නිසා අපි යාන්තම් ගොඩ ගියා. දැන් මහින්ද රාජපක්ෂට කියන්න දෙයක් නැහැ. අර කොමිෂන් සභා වාර්තා 34ත් එළියට දැම්ම නම් අපි ගොඬේ ගොඩ ’’

මේ මෙවර පළාත් පාලන මැතිවරණයට එජාපයෙන් තරඟ වඳින බියගම පැත්තේ අපේක්ෂකයෙක් මේ ලේඛකයා සමග කළ කතාවක්. මෙවැනි කතා රැුසක් එජාප අපේක්ෂකයින්ගෙන් අසන්න පුළුවන්.

‘‘ජනාධිපතිතුමා ¥ෂණයට එරෙහි සටන අතට ගත්ත එක ගැන අපිට ප‍්‍රශ්නයක් නැහැ. අපි කැමැති ආර්ථිකය, සංවර්ධනය ගැන කතා කරන්නයි. ඒ නිසා අපි දැන් කිසිම බයක් නැතිව වැඩ කරනවා. පොහොට්ටුවට තමයි සටන් පාඨ නැති වෙලා තියෙන්නේ ’’ හොරණ ප‍්‍රාදේශීය සභාවට තරඟවඳින එජාප අපේක්ෂකයින්ගේ පොදු හඬ  බවට මෙය පත්ව තිබෙනවා.

බැඳුම්කරය බුමරංගයක් වීම

මුලින් සඳහන් කළ ආකාරයට මහින්ද රාජපක්ෂ ප‍්‍රමුඛ පොහොට්ටු කල්ලියට බැඳම්කර කොමිෂන් සභා වාර්තාව දේශපාලන බුමරංගයක් වුණේ 2008 - 2015 බැඳුම්කර ¥ෂණ ගැන කොමිෂම දැඩිව අවධාරණය කළ නිසා බව පැහැදිලියි. ඒත් 2008 - 2015 බැඳුම්කර ¥ෂණ ගැන නොතකා වුණත් මහින්ද රාජපක්ෂ පාලනය විසින් මීට වඩා සිය දහස් ගුණයක් ජාතික ධනය රටට අහිමි කරලා තිබෙන බව, සොරා ගෙන තිබෙන බව, පිල්ලි යවා තිබෙන බව ජනතාව දැඩිව විශ්වාස කරනවා. අධිකරණයමය ක‍්‍රියාමාර්ග තුළින් ඔප්පු වෙමින් තිබෙනවා. ‘‘කෝ හොරු ඇල්ලූවාද ?’’ යනුවෙන් පොහොට්ටු කල්ලිය කියන ඔච්චම් කතාවලට වඩා වැඩි හඬක් අද ජනාධිපතිවරයා සහ අගමැතිවරයා කොමිෂන් සභා වාර්තා උපුටා දක්වමින් කරන කතා තුළ තිබෙනවා.

‘‘මේක ලංකාවේ නීතියේ තිබෙන පොදු දුර්වලතාවක්. අපරාධය කළ බව ඔප්පු කිරීමට සිදුවෙලා තිබෙන්නෙත් අපරාධයෙන් පීඩාවට පත් වුණ වින්දිතයාටම තමයි. චූදිතයාට ඒ ගැන කිසිම ප‍්‍රශ්නයක් නැහැ. ඉතිං වින්දිතයා කොහොම හරි අපරාධය කළා කියලා ඔප්පු කළ යුතුමයි. සැකයේ වාසිය චූදිතයාට මිසක් වින්දිතයාට නෙමෙයි. මේ තත්ත්වය තුළ තමයි පසුගිය රාජපක්ෂ යුගයේ කළ සියලූම අපරාධ වැහිලා ගිහින් තියෙන්නේ. ඒක මූල්‍ය අපරාධවලට විතරක් නෙමෙයි, ලසන්ත වික‍්‍රමතුංග ඝාතනය කිරීම, වාසීම් තාජුඞීන් ඝාතනය කිරීම, ප‍්‍රදීප් එක්නැලිගොඩ අතුරුදන් කිරීම, වැලිකඩ බන්ධනාගාර රැඳවියන් ඝාතනය කිරීම වාගේ සිදුවීම්වලටත් එක වාගේ අදාළයි. මේ සියල්ල සිදුවෙලා තිබෙනවා. ලසන්ත වෙඩි තබා ඝාතනය කළා, තාජුඞීන් ඝාතනය කළා. ප‍්‍රදීප් එක්නැලිගොඩ අතුරුදන් වෙලා. ඒත් මේවා අධිකරණය ඉදිරියේ ඔප්පු කර පෙන්විය යුතුයි. මේක ඉතාම අසීරු, කාලයක් ගත වෙන දෙයක්. ඒ නිසා අද පරාජිත රෙජිමයට ජනතාව ඉදිරියේ පිරුවට ඇඳගෙන ඉන්න පුළුවන් වෙලා තිබෙනවා’’ සිවිල් අපරාධය හා මූල්‍ය අපරාධ සම්බන්ධයෙන් අද පවතින ව්‍යාකූලත්වය නීතිඥයින්ගේ විමසුමට ලක්වන්නේ මේ ආකාරයෙනුයි.

“මේකත් හරියට, සියඹලා ගෙනාවේ ම නැද්ද“ කියලා අහපු කතාව වාගේම තමයි’’ ඔහු තව දුරටත් කියනවා.

මහේන්ද්‍රන්ට එරෙහිව මහේන්ද්‍ර

2015 මාර්තු මාසේ සිට පර්සි මහේන්ද්‍ර රාජපක්ෂ නොහොත් මහින්ද රාජපක්ෂ පරාජිත ජනාධිපතිවරයා නායකත්වය දුන් ඒකාබද්ධ විපක්ෂයේ සහ රාජපක්ෂවාදී ජනමාධ්‍යවල හොඳම බයිට් එක වුණේ බැඳුම්කර සිදුවීමයි. මහින්ද රාජපක්ෂ යුගයේ ගෝඨාභය රාජපක්ෂ, මහින්ද රාජපක්ෂගේ නම සඳහන් කරන ප‍්‍රවෘත්තියක් විකාශනය වන විට ‘‘බීප්... බීප් ’’ ගාපු ඇතැම් විද්‍යුත් මාධ්‍ය වගේම මූල්‍ය වංචා සම්බන්ධ වෝදනාවලට මුහුණ නොදී දිගින් දිගටම අධිකරණයෙන් වාරණ නියෝග ගන්න මාධ්‍ය මුදලාලිලාට අයත් පුවත්පත් පවා මේ බැඳුම්කර කොමිෂම එජාපය නායකත්වයට එරෙහිව සමාජය කුපිත කිරීමට, එජාප නායකයාගේ දේශපාලන ජීවිතය වැනසීමට ඇමක් ලෙස යොදා ගත්තා.

එහෙත් ප‍්‍රශ්නය, පොදු ප‍්‍රශ්නය තිබුණේ ඊට බොහෝ ඈතින් බව අප පිළිගත යුතුයි. බැඳුම්කර කොමිෂම හෙළිකරන ආකාරයට බැඳුම්කර වංචාව හරහා රජයට සිදුව ඇතැයි කියන මූල්‍ය අලාභය රුපියල් බිලියන 9.1ක් පමණයි. කොමිෂමට අනුව මෙය අයකර ගැනීමට ද හැකියාව තිබෙනවා. අගමැති රනිල් වික‍්‍රමසිංහ මහතා පසුගිය දා සඳහන් කළ පරිදි බැඳුම්කර වංචාවට සම්බන්ධ පර්චුවෙල් ටෙෂරීස් සමාගමේ ඩොලර් බිලියන 12ක් මේ වන ශ‍්‍රී ලංකා මහ බැංකුව විසින් රඳවා ගෙන තිබෙනවා. ඒ අනුව බැඳුම්කර කොමිෂම හරහා රටට අහිමි වූ සියලූම මුදල් එක සතයක් නෑර යළි ලබා ගත හැකියි. ඒ නිසා එජාපය දැවැන්ත දේශපාලන වන්දියක් ගෙවමින් සිටින බැඳුම්කර වංචාව හරහා අවසානයේ රටට කිසිදු අගතියක් වන එකක් නැහැ. ඒත් ප‍්‍රශ්නය වන්නේ බැඳුම්කර කොමිෂම කියන ආකාරයට 2008 - 2015 බැඳුම්කර වංචාවලින් රටට අහිමි කළ ජාතික ධනය යළි අත්පත් කොට ගැනීමට හැකියාවක් තිබේවිද ? මහින්ද රාජපක්ෂ ප‍්‍රමුඛ කල්ලිය එදාට අද මෙන් නීතියේ ආධිපත්‍ය, බැඳුම්කර කොමිෂන් සභා වාර්තාවේ සඳහන් ආකායට ¥ෂිතයින්ට දඬුවම් කළ යුතු බව කියමින් රට හොල්ලයිද ?

මේ ප‍්‍රශ්නයට උත්තරය ඉතාම පැහැදිලියි. රාජපක්ෂ කල්ලිය තමන්ගේ කිල්ලෝටවල හුණු සෙවීමට කිසිසේත් ඉඩ නොදෙන බව පැහැදිලියි. ඒ බව ඔවුන් පසුගිය කාලය තුළ අවශ්‍ය ප‍්‍රමාණයටත් වඩා පැහැදිලි කරලා තිබෙනවා. උදාහරණයක් ලෙස ගෝඨාභය රාජපක්ෂ ගත හැකියි. ඞී.ඒ. රාජපක්ෂ කෞතුකාගාරය ඉදිකිරීම සඳහා රාජ්‍ය මුදල් අවභාවිතය කිරීම සම්බන්ධයෙන් සිදුවන පරීක්්ෂණවලට ගෝඨාභය රාජපක්ෂ කිසිදු සහායක් ලබා දෙන්නේ නැහැ. බැසිල් රාජපක්ෂගේ මල්වාන මාළිඟවා, යෝෂිත රාජපක්ෂගේ දෙහිවල ගෙවල්, සී.එස්.එන් නාලිකාව, සිරිලිය ගිනුම ආදී කිසිවකට රාජපක්ෂ පවුල තුළන් සහයෝගය ලැබෙන්නේ නැහැ. ඔවුන් විවිධ හේතු ඉදිරිපත් කරමින් අධිකරණය මඟ හැරීම පුරුද්දක් බවට පත්කර ගෙන තිබෙනවා.

වෙහෙරත් ගිල්ල පාලනයක්

මහින්ද රාජපක්ෂ පාලන සමයේ සිදු වූ රාජ්‍ය ධනය කොල්ලකෑම හා පිල්ලි ගැසීම ගැන කිසිමදාක විගණනයක් සිදුකළ නොහැකි බව අද කවුරුත් පොදුවේ පිිළිගන්නා කරුණක්. ඒ නිසා මේ කල්පය පවතින තුරු රාජපක්ෂ ආණ්ඩුව විසින් රටට අහිමි කළ ජාතික ධනය ගැන සංඛ්‍යා ලේඛන ජන සාහිත්‍යය තුළ, ජනමාධ්‍යවල පමණක් රැුඳී තිබෙන කතාවක් වේවි.

ඊට හේතුව පැහැදිලියි. මහ බැංකු බැඳුම්කර සිදුවීම හරහා රටට රුපියල් කෝටි 910ක් අහිමි වූ බවට චෝදනා කරන මහින්ද රාජපක්ෂ මහතාට තම ගෝලබාලයින්, විශේෂයෙන් මහ බැංකු අධිපති අජිත්  නිවාඞ් කබ්රාල්ගේ අනුමැතිය යටතේ සිදු වූ ‘‘හෙජිං ගනුදෙනුව’’ මගින් රටට අහිමි වූ රුපියල් කෝටි 12000 වගේම අජිත් නිවාඞ් කබ්රාල්ගේ තවත් වික‍්‍රමයක් විදිහට සැලකෙන ‘‘ග‍්‍රීක බැඳුම්කර’’ ගනුදෙනුව හරහා රටට අහිමි වූ බව කියන රුපියල් කෝටි 380 ගැන කිසිදු මතකයක් නොවීම පුදුමයක් නොවෙයි. ඒ වගේම ඊනියා පොදුරාජ්‍ය මණ්ඩලයීය ක‍්‍රීඩා උළෙල ලංකාවට (හම්බන්තොටට) ලබා ගැනීම සඳහා අජිත් නිවාඞ් කබ්රාල් මහ බැංකු අධිපතිවරයා සමග විනාශ කළ ජාතික ධනය ගැන කිසිම තැකීමක් නැහැ. හිටපු මහ බැංකු අධිපතිවරයාගේ මෙවැනි තවත් වික‍්‍රමයන් රැුසක් තිබෙනවා. ඒ අනුව මහින්ද රාජපක්ෂ මහතාගේ මහ බැංකු අධිපතිවරයා විසින් ඍජුවම රුපියල් කෝටි 15,000කට අධික මුුදලක් රටට අහිමි කරලා තිබෙනවා.

මේ කතාව තවත් දිගට යනවා. ඇමැති පාඨලී චම්පික රණවකට අනුව ශ‍්‍රී ලංකා යුද්ධ හමුදා මූලස්ථානය පිිහිටි ගාලූ මුවදොර පිටියේ ඉඩම චීන සමාගමට සින්නක්කරව විකිණීම අතිෂයින් දූෂිත ගනුදෙනුවක්. එහිදී අත යටින් දැවැන්ත මුදලක් හුවමාරු වූ බවට ප‍්‍රබල සැකයක් දූෂණ විරෝධීන් අතර තිබෙනවා. ඒ සියල්ල පසෙක තිබියදී පවා යුද්ධ හමුදා මූලස්ථානය ඉවත් කර ගැනීමට සිදුවීම සමග ශ‍්‍රී ලංකා යුද්ධ හමුදාවේ කාර්යාල පහසුකම් සඳහා වාර්ෂිකව රුපියල් කෝටි 500ක් විවිධ ආයතනවලට කුලී වශයෙන් ගෙවිය යුතුව තිබෙනවා. එය 2025 දක්වා සිදුවිය හැකියි. මේ අනුව රටට අහිමිවන ජාතික ධනය ගැන හිටපු ආරක්ෂක ලේකම්වරයාට සේම මහින්ද රාජපක්ෂ මහතාට කිව හැක්කේ කුමක්ද ?

එයාර් ලංකා - මිහින් ලංකා

පසුගිය කාලය තුළ ශ‍්‍රී ලන්කන් ගුවන් සමාගම සහ මිහින් ලංකා ගුවන් සමාගම තුළ සිදුව ඇතැයි කියන දූෂණ සෙවීම සඳහා ජනාධිපති පරීක්ෂණ කොමිෂමක් පත්කරන බව ජනාධිපතිවරයා අවධාරණය කළා. ඒ කෙසේ වෙතත් මහින්ද රාජපක්ෂ මහතාගේ යුගය තුළ ශ‍්‍රීලන්කන් ගුවන් සමාගමේ සභාපතිවරයාව සිටි නිශන්ත වික‍්‍රමසිංහ මහතා සහ මිහින් ලංකා ප‍්‍රධානියාව සිටි සජින් වාස් ගුණවර්ධන හිතූමතේ මේ ආයතන උලා කෑ බව මේ වන විටත් සාක්ෂි සහිතව ඔප්පු වෙලා තිබෙනවා. විශේෂයෙන් ජේ.සී වැලිඅමුණ වාර්තාව නිශාන්ත වික‍්‍රමසිංහ ශ‍්‍රීලන්කන් ගුවන් සමාගමට කළ දැවැන්ත හානිය ගැන සවිස්තරව දක්වා තිබෙනවා. එහෙත් පුදුමයට කරුණ වන්නේ බැඳුම්කර කොමිෂම ගැන කිඹුල් කඳුුළු හෙළන මහින්ද රාජපක්ෂ මහතාට අද මේ කිසිවක් ගැන අල්පමාත‍්‍රයක හෝ පසුතැවීමක් නොතිබීමයි.

සුදු අලි හරහා කළ විනය

මහින්ද රාජපක්ෂ  යුගයේ පුරාජේරුව විදිහට සැලකෙන හම්බන්තොට වරාය, මත්තල ගුවන්තොටුපොළ හරහා පසුගිය කාලය තුළ රටට අහිමි වූ ජාතික ධනය ගැන සිතා ගැනීමටවත් නොහැකියි. චීනයෙන් ලබාගත් ගිනිපොළී ණය හරහා ඉදිකළ මෙම දැවැන්ත ව්‍යාපෘතිවලින් අදත් යම් පමණකට හෝ ආර්ථික ක‍්‍රියාවලියට දායක කර ගැනීමට සමත්ව ඇත්තේ හම්බන්තොට වරාය පමණයි. නැව් නොමැතිව, ගුවන් යානා නොමැතිව අම්බලම් බවට පත්ව තිබූ මේ සුදු අලි රටට කොතරම් ජාතික ධනයක් අහිමි කළාද යන්න ගැන අදත් නිශ්චිත සංඛ්‍යා ලේඛන නැහැ.

විදේශ විනිමය අහිමි කිරීම

ඇඟළුම් අපනයනය මගින් රුපියල් කෝටි 62,000ක ආදායමක් උපයා ගැනීමට 2017 වසරේදී හැකියාව ලැබුණු බව පසුගිය දා අගමැතිවරයා හෙළි කළා. ඒ වගේම යුරෝපයට මාළු අපනයනය කිරීම මගින් ද දැවැන්ත විදේශ විනිමය ප‍්‍රමාණයක් උපයා ගැනීමට රටට හැකියාව ලැබුණා.

ඒත් මේ දෙඅංශයම පසුගිය පාලන සමය තුළ සම්පූර්ණයෙන් කඩා වැටිලා තිබුණ බව අප අමතක නොකළ යුතුයි. විශේෂයෙන් ශ‍්‍රී ලංකාවේ මානව හිමිකම් ප‍්‍රශ්න මත ලංකාවට අහිමි කළ ජී.එස්.පී ප්ලස් තීරු බදු සහනය මගින් අති දැවැන්ත විදේශ විනියම ප‍්‍රමාණයක් රටට අහිමි වූ බව අපට පැහැදිලියි.  එමෙන්ම යුරෝපා සංගම් මත්ස්‍ය තහනම ද රටට දැවැන්ත විදේශ විනියමය කන්දක් අහිමි කළා. මේ සියල්ල සිදු වුණේ පසුගිය ආණ්ඩුව සමයේ පැවැති අයහපත් මානව හිමිකම් වාර්තා නිසා බව අප අමතක නොකළ යුතුයි.

ගම උලාකෑම

අද මහින්ද රාජපක්ෂ මහතා සමග කල්ලි ගැසී සිටින විමල් වීරවංශ, මහින්දා නන්ද අලූත්ගමගේ, රෝහිත අබේගුණවර්ධන, ජොන්ස්ටන් ප‍්‍රනාන්දු අදීන්සේම ප‍්‍රාදේශීය දේශපාලනඥයින් ද හිතූමතේ මහා භාණ්ඩාගාරය හිස් කළ බව, රාජ්‍ය සම්පත් හා ධනය අවභාවිත කළ බව අප අමතක නොකළ යුතුයි. ගම නැඟුම, මග නැඟුම, උතුරු වසන්තය, නැගෙනහිර නවෝදය, දිවිනැගුම ආදී ඊනියා සංවර්ධන ව්‍යාපෘති හරහා බැසිල් රාජපක්ෂ විසින් ගමට පොම්ප කළ දැවැන් මුදල් කන්දරාව ගලාගෙන ගියේ අද පොහොට්ටුව සමග මඩ තලන ප‍්‍රාදේශීය දේශපාලනඥයින්ගේ සාක්කුවලටයි. අප ඒ බව කිසිසේත් අමතක නොකළ යුතුයි.

අපට මේ ශේෂ පත‍්‍රය තවත් දුරට විමසා බැලිය හැකියි. එවිට අපට ඉතා පහසුවෙන් පැහැදිලි වනු ඇත්තේ ‘‘අර්ජුන මහේන්ද්‍රන්ට වඩා දැවැන්ත මූල්‍ය හානියක් පර්සි මහේන්ද්‍ර විසින් රටට සිදුකර ඇති බවයි.

මේ තත්ත්වය තුළ අද රටේ ජනතාව ජනාධිපති මෛත‍්‍රීපාල සිරිසේන මහතාට සහ අගමැති රනිල් වික‍්‍රමසිංහ මහතාට දැඩිව අවධාරණය කළ යුත්තේ ‘‘මහේන්ද්‍රන්ගේ පැටිකිරිය සෙව්වා සේ මහේන්ද්‍රගේ ද පැටිකිරිය සොයන ලෙසයි.

70 වැනි ජාතික නිදහස් දිනයට තව තිබෙන්නේ දින දෙකයි. ඒ වගේම පළාත් පාලන මැතිවරණයටත් සතියක් පමණයි. නිදහස් දිනය සහ පළාත් පාලන මැතිවරණය ආසන්නම අවස්ථාවක මේ දෙකම ගැනම කතා කිරීමේ අවශ්‍යතාවක් තිබෙනවා. ඊට හේතුව නිදහස දිනාගෙන අවුරුදු 70ක් ගත වන විට අප අත්පත් කර ගත් දේ වගේම වත්මන් ආණ්ඩුව බලයට පත්ව ගෙවී ගිය වසර තුනක කාලය තුළ අප අත්පත් කරගත් දේ ගැන සමාජය තුළ විවිධ මතවාද පැවතීමයි.

ශ‍්‍රී ලංකාව 1948 පෙබරවාරි 04 වැනිදා දිනාගත්තේ ‘‘ඩොමීනියම් තත්ත්වයේ නිදහසක්’’ බව අප කවුරුත් දන්නවා. ඒ අනුව අපට තව දුරටත් මහා බි‍්‍රතාන්‍යයේ මහ රැුජිණ අපේ රාජ්‍ය නායිකාව වශයෙන් පිළිගැනීමට සිදු වුණා. ඇය වෙනුවෙන් අග‍්‍රාණ්්ඩුකාරයෙක් ලංකාවේ රැුජිණගේ බලය නියෝජනය කළා. ඒ වගේම බි‍්‍රතාන්‍ය යුද කඳවුරු ඇතුළු යටත් විජිත පාලනයේ සංකේතාත්මක බලය පළකරන බොහෝ දේ තව දුරටත් ලංකාව තුළ තිබුණා. අපි මහ රැුජිණගේ නායකත්වය පිළිගන්නා පොදුරාජ්‍ය මණ්ඩලයේ ද සාමාජිකත්වය දැරීමට කැමැති වුණා.

ශ‍්‍රී ලංකාව නිදහස ලබා ගැනීම සඳහා කළ දේශපාලන අරගලයේදී ජාති, ආගම්, කුල ආදි පටු භේද අමතක කර කටයුතු කළා. විශේෂයෙන් උතුරේ දමිළ නායකයින් මේ සඳහා ප‍්‍රබල සහායක් ලබා දුන්නා. ඉන්දියාව නිදහස දිනා ගන්නා අවස්ථාව වන විට ඉන්දීය මුස්ලිම් ප‍්‍රජාව නියෝජනය කළ මොහොමඞ් අලී ජින්නා වාගේ බෙදුම්වාදී මානසිකත්වයක ලංකාවේ සුළුජාතීන්, විශේෂයෙන් බහුතර සුළුජන වර්ගය වන දමිළ ජාතිකයින් සිටියේ නැහැ. යම් ආකාරයකින් ඔවුන් බෙදුම්වාදී ස්ථාවරයක සිටියා නම් ලංකාවට ස්වාධීනත්වය ලබා ගැනීම කල් යාමට හෝ මීට වඩා වෙනස් ආකාරයක නිදහසක් ලැබීමට අවස්ථාව තිබුණා.

ඒත් අප ලබාගත් නිදහස, ලේ බිඳක් නොසෙල්වා ලබාගත් නිදහස අර්ථවත් කිරීමට, ඒ නිදහස මගින් ජනතාවට සැබෑ නිදහසක් ලබාදීමට අපට හැකියාව ලැබුණාද ? එය අදත් සමාජය තුළ තිබෙන පොදු ප‍්‍රශ්නාර්ථයක්. බැලූ බැල්මට පෙනී යන්නේ අපට ලැබුණු නිදහස ස්වර්ණමය අවස්ථාවක් කර ගැනීමට නොහැකි වූ බවයි. වර්ගවාදී, ආගම්වාදී සහ පන්තිමය වශයෙන් බෙදීමකින් තොරව දිනාගත් නිදහස ආරම්භක අවස්ථාවේ සිටම බරපතළ ලෙස අපයෝජනයට ලක් වූ බවයි.

ජාතියක් ලෙස නැගී නොසිටීම

මීට ඉහතින් සඳහන් කළ ආකාරයට ජාති, ආගම්, පන්ති භේදයකින් තොරව පොදු අරමුණක් වටා ගොනු වෙමින් දිනාගත් නිදහස ප‍්‍රථමයෙන්ම අප අතින් අපයෝජනයට ලක් වුණේ නිදහස ලබාගෙන එහි උණුසුම යාමටත් පෙර ‘‘බලය’’ උදෙසා වාර්ගිකත්වය පෙරට ගැනීමට අප ගත් පටු හා අවස්ථාවාදී ප‍්‍රවේශය නිසයි. ඒ අනුව මුලින්ම අප අතින් දඩයමට ලක් වුණේ මෙරට වැවිලි ආර්ථිකයට තමන් ලේ දහඩිය කඳුළු මුසු කරමින් අන්ත දරිද්‍රතායෙන් බැට කමින් අර්ධ වහල් මෙහෙයක් කරමින් සිටි වතුකරයේ ඉන්දීය සම්භවයක් සහිත කම්කරු ජනතාව වීම කනගාටුවට කරුණක්. ඔවුන්ගේ ඡුන්ද බලය අහිමි කිරීමෙන් නොනැවතී ඔවුන්ගේ පුරවැසිභාවය අහිමි කිරීම දක්වා දිගු වූ මේ කතාව අදත් ලංකාවේ නොවිසඳී පවතින ගැටලූවක් නිර්මාණය කර තිබෙනවා.

මෙතැන් සිට ලංකාව ජාතියක් ලෙස ගොඩනැගීමේ ගමන සිදු වුණේ ජනවාර්ගික විභේදනය, ආගමික විභේදනය වගේම තව තවත් පුළුල් වූ ඇති නැති පරතරය, ගම සහ නගරය අතර සම්පත් බෙදී යාමේ විෂමතාව ආදි නිමක් නැති සමාජ, ආර්ථික හා දේශපාලන ගැටලූ මැද බව අපට නිරීක්ෂණය කළ හැකියි. සිංහල භාෂාව රාජ්‍ය භාෂාව කිරීම, ශ‍්‍රී අක්ෂරය මුල්කර ගෙන ඇති වූ ජාතිවාදී ගැටුම්, බණ්ඩාරනායක - වෙල්වනායගම් ගිවිසුමට එරෙහි වීම, යළි ඩඞ්ලි - වෙල්වනාගයම් ගිවිසුමට එරෙහිවීම, 1971 දී ජනතා විමුක්ති පෙරමුණේ පළමු කැරැුල්ල, 1971 පළමු ජනරජ ව්‍යවස්ථා සම්පාදන ක‍්‍රියාවලිය තුළ යළි සුළුජාතීන් නොසලකා හැරීම, අධ්‍යාපන ප‍්‍රමිතිකරණය, ආදි සිදුවීම් හරහා ජාතීන් අතර විභේදනය වගේම සිංහල සමාජයේ පන්ති විභේදනයත් අඛණ්ඩව පුළුල් වුණා.

මෙහි අවසන් ප‍්‍රතිඵලය ප‍්‍රකාශයට පත් වුණේ දකුණේ සිංහල ග‍්‍රාමීය තරුණයින්ගේ සන්නද්ධ නැගිටීම ආදර්ශයක් කරගනිමින් උතුරේ තරුණයින් ද ක‍්‍රමයෙන් සන්නද්ධ අරගලය ගැන විශ්වාස කිරීමට යාම තුළයි. එහි න්‍යායාත්මක පසුබිම 1974 වඩුක්කෝෙඩෙයි ප‍්‍රකාශනය හරහා සිදු වුණා. ඒ  අනුව තව දුරටත් ‘‘එක් රටක ජාතීන් ලෙස ජීවත් වීම වෙනුවට දමිළ ජනතාව වෙනුවෙන් වෙනම රාජ්‍යයක් පිළිබඳ න්‍යායාත්මක ප‍්‍රකාශනය උතුරේ තරුණයින් අතින් ලියවුණා.

මෙතැන් සිට, 1975 යාපනය නගරාධිපති (ශ‍්‍රීලනිප* ඇල්ප‍්‍රඞ් දොරේ අප්පා ඝාතනය කිරීමත් සමග ආරම්භ වූ උතුරේ සන්නද්ධ අරගලය ලක්ෂ සංඛ්‍යාත සිවිල් වැසියන්ද ගණනය කළ නොහැකි තරම් දේපොළ ද අහිමි කරමින් තවත් දශක තුනක කාලයක් පුරාවට ඇදී ගියා. ඒ අතර 1988-89 යළි දකුණේ තරුණ සන්නද්ධ නැගිටීමකට ද, නිමක් නැති ආගමික ගැටුම්වලට ද මුහුණදීමට අපට සිදු වුණා.

මේ සියලූ කාරණාවලින් අවසානයේ අපට ලබාගත් නිදහස අර්ථවත් කර ගැනීමට නොහැකි වීම සේම තව දුරටත් ආර්ථික හා දේශපාලන පරාධීනත්වය මත ගිලී සිටීට සිදුවන අවාසනාවන්ත තත්ත්වයක් නිර්මාණය කළා. විශේෂයෙන් ආර්ථික හා දේශපාලනික වශයෙන් අපට ස්වාධීනත්වය අත්පත් කර ගැනීමට නොහැකි වීම තුළ ජාතියක් වශයෙන් වන ආත්මාභිමානය අහිමි වූ තත්ත්වයක් නිර්මාණය වුණා. එමෙන්ම තරුණ පරම්පරා තුනක් (1971, 88 - 89 (ජවිපෙ* 1975 - 2009 උතුරේ* සමූල ඝාතනයකට ලක් වුණ ලෝකයේ එකම රාජ්‍ය බවට (මේ ගැන විධිමත් අවධානයක් තවම සිදුව නැති බව පෙනේ * අප පත් වුණා.

බටහිරට, නැගෙනහිරට අතපෑම

මෙහි ආර්ථික පරිහානය ගැන කතා කිරීම පවා අතිෂය සංවේගයක් දනවන කරුණක්. බි‍්‍රතාන්‍ය අධිරාජ්‍යවාදයෙන් නිදහස දිනා ගන්නා විට ආසියානු කලාපයේ ශක්තිමත්ම ආර්ථිකයක් හිමිව තිබූ ශ‍්‍රී ලංකාවට මේ දක්වා ශක්තිමත් ආර්ථික ස්වාධීනත්වයක් අත්පත් කර ගැනීමේ අවස්ථාව උදාවෙලා නැහැ. අදත් අපට අපේ සංවර්ධන කාර්යයන් කර ගැනීමට සිදුවෙලා තිබෙන්නේ විදේශ රටවල ණය සහ සහනාධාර මතයි. රටේ සංවර්ධන කාර්යයන් සඳහා රජයට තම ආදායමින් ලබාදිය හැකි දායකත්වය තවමත් තිබෙන්නේ නොසැලකිය යුතු තත්ත්වයකයි. ඒ අතර රටේ ප‍්‍රධාන විදේශ විනිමය උපයන මාධ්‍ය නොනිමි භාණ්ඩ සහ ලාභ ශ‍්‍රමය මත පදනම්ව තිබීම තව දුරටත් දැකිය හැකියි.

මේ තත්ත්වය තුළ ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය අරමුදල, ලෝක බැංකුව වැනි ගෝලීය මූල්‍යාතනවලට සේම චීනය ආදි ණයහිමියන්ට ද අවැසි ආකාරයට රාජ්‍ය ප‍්‍රතිපත්ති තීරණය කිරීමේ ප‍්‍රවේශයක තව දුරටත් ගොනුව සිටීමට අපට සිදුව තිබෙනවා.

පසුගිය කාලය පුරාම අපට රටක් වශයෙන්, ජාතියක් වශයෙන් අතපසුවීම් රැුසකට මුහුණදීමට සිදු වුණේ ප‍්‍රධාන වශයෙන් ජාතික, ආගමික හා දේශපාලන සංහිඳියාව ගොඩනගා ගැනීමට නොහැකි වීම නිසා බව ඉතාම පැහැදිලියි. විශේෂයෙන් ජාතික හා ආගමික සංහිඳියාව ගොඩනගා ගැනීමේ ප‍්‍රවේශය මුළුමනින්ම කඩාකප්පල් කළේ දේශපාලන බලලෝභීත්වය හා දේශපාලන අවස්ථාවාදය බව පැහැදිලියි.

නිදහසේ 70 වැනි සමරවට සූදානම් වන අප මේ අවස්ථාවේ අවධානය යොමු කළ යුත්තේ ‘‘අපට වැරදුණේ කොතැනද ?’’ යන්න වෙතටයි. එවිට අපට පහසුවෙන්ම වරද නිවැරදි කරගෙන ඉදිරියට යාමට අවස්ථාව උදාවෙනවා.

එරෙහි වීමේ සංස්කෘතිය අවසන් කිරීම

ඉහතින් සඳහන් කළ ආකාරයට ලංකාවට ජාතියක් වශයෙන් නැඟී සිටීමට අවශ්‍ය ශක්තිය අහිමි කළේ දේශපාලන බලලෝභීත්වය නම් අප ප‍්‍රථමයෙන්ම අවසන් කළ යුත්තේ මේ සියලූ ව්‍යාධීන්ට මූල බීජට වූ දේශපාලන බලලෝභීත්වය, නැතිනම් බලය අල්ලා ගැනීම උදෙසා කරන අවස්ථාවාදී අරගලය බව පැහැදිලියි. අප බොහෝ දෙනකුට මෙහිදී පැන නගින පහසු ප‍්‍රශ්නය වන්නේ අප මේ සඳහා සූදානම් ද ? යන්නයි. අපට මේ සඳහා හැකියාවක්, දැක්මක් තිබේද යන්නයි.

‘‘අපි, ශ‍්‍රී ලංකා එක හොඳ දෙයක් කරන කොට එක්සත් ජාතික පක්ෂය විරුද්ධ වුණා. එක්සත් ජාතික පක්ෂය හොඳ දෙයක් කරන කොට අපි, ශ‍්‍රී ලංකා නිදහස් පක්ෂය විරුද්ධ වුණා. මේ දෙකම විරුද්ධ වෙන්නේ නැති නම් ජනතා විමුක්ති පෙරමුණ හරි තවත් කල්ලියක් හරි විරුද්ධ වුණා. හැමදාම වුණේ මේ විරුද්ධ වීම තමයි. අපි 2015 ජනවාරි 08 වැනිදා තිත තිබ්වේ මේ දේශපාලන සංස්කෘතියටයි’’ ඓතිහාසික ප‍්‍රකාශනයක් යැයි කිව හැකි මේ කතාව කළේ හිටපු ජනාධිපතිනී චන්ද්‍රිකා බණ්ඩාරනායක මැතිණියයි. පසුගිය දා පැවැති රැුස්වීමකදී හිටිපු ජනාධිපතිනිය මේ ප‍්‍රකාශය සිදු කළේ වත්මන් ආණ්ඩුව විසින් අත්පත් කොට ගෙන ඇති දේශපාලන හා ආර්ථික ජයග‍්‍රහණ ගැන ජනතාවට කරුණු පැහැදිලි කරමින්. හිටපු ජනාධිපනියගේ මේ ප‍්‍රකාශය මේ මොහොතේදී ඉතාම වැදගත්. ඒ නිදහස දිනා ගැනීමේ 70 වැනි සමරුව සේම යහපාලන ආණ්ඩුවේ තෙවසරක කාලය ද මේ හා සමග සිදුවන නිසයි.

ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදයේ මළගම

2015 ජනවාරි 08 වැනිදා මෙරට ලක්ෂ 62ක ජනතාවක් ඡුන්ද පොළට ගොස් ජීවිත පරිත්‍යාගයෙන් මහින්ද රාජපක්ෂ මහතා පරාජයට පත් කිරීම සඳහා තම ඡුන්දය භාවිත කිරීම දේශපාලනික වශයෙන් සේම සමාජයීය වශයෙන් ද ඓතිහාසික සිදුවීමක්. මන්ද ඔවුන් එදා තම ඡුන්දය භාවිත කළේ කිසිසේත් නිදහස් හා සාධාරණ මැතිවරණයක් පැවැති අවස්ථාවක නොවෙයි. රාජපක්ෂ රෙජිමය තමන්ගේ සියලූ සම්පත් හා ශක්තිය උපරිමයෙන් මුදා හැරි මේ මැතිවරණය ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදය සේම ජනතාවගේ පරමාධිපත්‍ය සම්බන්ධයෙන් ද අතිෂයින් තීරණාත්මක එකක් වුණා.

කුප‍්‍රකට 18 වැනි ව්‍යවස්ථා සංශෝධනය හරහා අසීමාන්තික ධූර කාලයක් ලබා ගැනීමට අමතරව මහින්ද රාජපක්ෂ විසින් මුළු රාජ්‍ය යාන්ත‍්‍රණයම තම අතට ගැනීමට හැකිවන ආකාරයට සියලූ ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදී අවකාශයන්ද අහුරාදැමීමට පියවර ගත්තා. ඒ 17 වැනි ව්‍යවස්ථා සංශෝධනය ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථාවෙන් අකාමකා දැමීම මගින්. ඒ අනුව මහින්ද රාජපක්ෂ මහතාගේ 18 වැනි ව්‍යවස්ථා සංශෝධනය මගින් සිදු වුණේ ශ‍්‍රී ලංකාව බි‍්‍රතාන්‍ය අධිරාජ්‍යවාදයෙන් නිදහස ලබා ගන්නා විට උරුම වූ ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදී දේශපාලන අවකාශය මුළුමනින්ම අහුරා දමා ව්‍යවස්ථාපිත ඒකාධිපතීත්වයක් කරා ලංකාව රැුගෙන යාමේ ආරම්භ නෛතික පියවර තැබීමයි.

මෙය ලංකාවේ දේශපාලන නිදහසේ සේම ආර්ථික නිදහසේ ද අවසානය සනිටුහන් කළා. මුළු රාජ්‍ය යාන්ත‍්‍රණයම පවුලක් වටා කෙන්ද්‍රගත වූ මෙම යුගයේ සමස්ත ආර්ථිකය ද බැසිල් රාජපක්ෂ අතට පත්ව රාජපක්ෂ පවුලේ වුවමනා එපාකම් අනුව මෙහෙය තත්ත්වයට පත් වුණා. මේ සමග අඛණ්ඩව පුළුල් වෙමින් ආ ජනවාර්ගික ධ‍්‍රෑවීකරණය ද එහි උපරිමය සනිටුහන් කළේ දමිළ ජනතාව සමග කාලයක් පුරා පැවැති භූමිය සම්බන්ධ අර්බුදය තුළට මුස්ලිම් හා කතෝලික ආගම්කයින් සමග ද නොනිල, අප‍්‍රකාශිත යුද්ධයක් ප‍්‍රකාශයට පත්වීම සමගයි. මේ සඳහා ඉතා පැහැදිලිව රාජ්‍ය යාන්ත‍්‍රණයේ නිල සහ නොනිල අනුග‍්‍රහය ලැබෙන විට ප‍්‍රසිද්ධියේ රාජ්‍ය ආශිර්වාදය නොඅඩුව ලැබුණා. වාර්ගික ධ‍්‍රෑවීකරණය පුළුල්වන වේගයට සමාන වේගයකින් ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදි අවකාශය පටු වුණේ භාෂණයේ, ප‍්‍රකාශනයේ හා අදහස් පළකිරීමේ අයිතිය රාජපාක්ෂික වීම තුළයි. ජනමාධ්‍යවේදීන් ඝාතනය කිරීම, පහරදීම ප‍්‍රසිද්ධියේ සිදුවන විට ඔවුන් භීතියට පත් කිරීම ඉතාම ක‍්‍රමිකව සිදු වුණා.

මේ සියලූ ප‍්‍රතිගාමී ප‍්‍රවණතා සමග සිදු වුණේ ‘‘රාජ්‍යය නම් මමයි’’ යන යල් පැනගිය අදහස යළිත්, වෙනත් වේෂයකින් ‘‘රාජ්‍ය නම් රාජපක්ෂ පවුලයි’’ යන ලඝු ප‍්‍රවේශයට පටුවීමයි. මේ පටූත්වය සිංහල, දමිළ, මුස්ලිම් යන සියලූ ජනවර්ග වෙත පීඩනයක් සේම අසහනයක් එල්ල කළා. 2015 ජනවාරි 08 වැනිදා 62 ලක්ෂයක් මෙරට පුරවැසියන් නොබියව ඡුන්ද පොළට ගොස් ප‍්‍රකාශ කළේ ‘‘නිදහස’’ අහිමි වීම සම්බන්ධයෙන් වන තමන්ගේ විරෝධය බව අප වටහා ගත යුතුයි.

නිදහස් අවකාශය පුළුල වීම

2015 ජනවාරි 08 වැනිදා මෙරට ජනතාවගේ නිදහස සුරක්ෂිත කළ, නිදහස වඩාත් පුුළුල් කළ සහ අර්ථවත් කළ විප්ලවීය ප‍්‍රකාශනයක් වශයෙන් පසුගිය කාලය තුළ දේශීය හා ජාත්‍යන්තර වශයෙන් ඇගයීමට ලක් වුණේ මහින්ද රාජපක්ෂ පාලනය තුළ වේගයෙන් හැකිලෙමින් පැවැති ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදී අවකාශය ජනතාව විසින්, ඡුන්දයෙන් යළි දිනාගත් නිසයි.

ඇතැමුන් මේ අවස්ථාව සලකන්නේ 1948 දී එකඳු ලේ බිඳක් හෝ නොසොල්වා දිනාගත් නිදහස සමානුපාතිකවයි. ඊට හේතුව අපට මෙසේ පැහැදිලි කළ හැකියි. ඉන්දියාව ප‍්‍රමුඛ බි‍්‍රතාන්‍ය යටත් විජිත රටවල් (සියලූම යටත් විජිත* තම නිදහස දිනා ගැනීම සඳහා දස දහස් සංඛ්‍යාත ජීවිත පරිත්‍යාග කළා. එහෙත් ලංකාවට එය ඉතාම පහසුවෙන්, රාජ්‍ය තාන්ත‍්‍රික මට්ටමින් ලබා ගැනීමට හැකි වුණා.

ව්‍යවස්ථාපිත ඒකාධිපතීන්ගෙන් තම රටවල් නිදහස් කර ගැනීම සඳහා ද ලෝකයේ සියලූම රටවල්වල පුරවැසියන්ට දස දහස් ගණනින් තම ජීවිත පරිත්‍යාග කිරීමට සිදු වුණා. ලතින් ඇමෙරිකාවේ, අප‍්‍රිකාවේ, නැගෙනහිර යුරෝපයේ සේම දකුණු ආසියාවේ පාකිස්ථානය, බංග්ලාදේශය වැනි රටවල මෙය සිදු වුණා. ඒ වගේම ‘‘අරාබි වසන්තය’’ නාමයෙන් මැදපෙරදිග කාලයේත් මේ ජීවිත පරිත්‍යාග සිදු වුණා.

ඒත් විස්මිත ලෙස, එසේ නැතිනම් කිසියම් ආශිර්වාදාත්මක කරුණක් හේතුවෙන් ව්‍යවස්ථාපිත ඒකාධිපතීත්වයක් කරා ගමන් කරමින් තිබූ රාජපක්ෂ රෙජිමය ඡුන්ද බලයෙන් පරාජය කිරීමට මෙරට ජනතාවට හැකියාව ලැබුණා. 2015 ජනවාරි 08 ‘‘දෙවන නිදහස’’ දිනා ගැනීමක් වශයෙන් බොහෝ දෙනකු සලකන්නේ මේ නිසයි. යම් ආකාරයකින් ජනාරි 08 පොදුජන විප්ලවය යථාර්ථයක් නොවුණා නම් ලංකාවේ ඉරණම අතිෂය කනගාටුදායක සේම අමිහිර එකක් වනු ඇති බවට බොහෝ දෙනෙක් අනාවැකි පළ කළා. ඊට සර්ව සාධාරණ හේතු තිබුණා. 18 වැනි ව්‍යවස්ථා සංශෝධනය හරහා හකුලා දමන ලද ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදී අවකාශය, ගෝඨාභය රාජපක්ෂ හරහා පුළුල් වෙමින් පැවැති මිලිටරි ආධිපත්‍ය, බැසිල් රාජපක්ෂ හරහා පුළුල් වෙමින් පැවැති ආර්ථික ආධිපත්‍ය සේම බෞද්ධ ආගමික අන්තවාදීන් හරහා මුදාහැර තිබූ ෆැසිස්ට්වාදී බලවේග මේ අතර ප‍්‍රමුඛ වුණා. ඒ අතර වේගයෙන් පුළුල් වෙමින් පැවැති වාර්ගික හා අගමික ධ‍්‍රෑවීකරණය  ලංකාව ජාත්‍යන්තඑ වශයෙන් හුදලකා කරමින්, ජාත්‍යන්තර ආර්ථික සම්බාධක පැනවීමේ අවදානමක් දක්වා රැුගෙන ගොස් තිබුණා.

සම්මුතිවාදය සහ යහපාලනය

මෛත‍්‍රී - රනිල් දේශපාලන සුසංගයෝගය මගින් බිහි වූ වත්මන් ආණ්ඩුව මගින් යළි මෙරට පුරවැසියන් වෙත ලබා දුන් ප‍්‍රධාන තිළිණය වන්නේ ‘‘ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදය සහ ජාතික සංහිඳියාව’’ බව අද යම් පිරිසකට අමතක වෙමින් තිබෙනවා. ඔවුන් යළිත් සුපුරුදු ෆැසිස්ට් භාවිතයන් අත්හදා බලමින් ජනතාව මත යළි බලය පතුරුවා හැරීමට අවකාශ සොයමින් සිටිනවා. අප විසින් තීරණාත්මකව පරාජය කළ යුතු වන්නේ යළි බලය අල්ලා ගැනීමට තැත් කරන මේ අවස්ථාවාදයයි.

ඒ සඳහා තෙවැනි අවස්ථාව ජනතාව හමවුට පැමිණ තිබෙනවා. ඒ පළාත් පාලන මැතිවරණය හරහායි. ජනවාරි 08, අගෝස්තු 17 තීරණාත්මකව පරාජය කළ රෙජිමයේ මූල පද්ධතිය ද ගලවා දමා ඒ භූමිය මත දේශපාලන, ජාතික, ආගමික හා ආර්ථික නිදහසේ බීජ රෝපණය කිරීම සඳහා අප සියලූ දෙනා එක්සත්ව, එක්සිත්ව පෙරමුණ ගත යුතුයි. 70 වසරක නිදහස සැබෑ නිදහස් කරගත හැකි වන්නේ, නිදහස අර්ථවත් කරගත හැකි වන්නේ එවැනි ප‍්‍රවේශයකින් පමණයි.

සටහන

භාතිය බරුකන්ද

මේ දවස්‌ වල සමාජයේ දැඩි උනන්දුවක්‌ පවතින මාතෘකාවක්‌ වන බැඳුම්කර මීට වසර කිහිපයකට පෙර කතා බහට ලක්‌වුයේ සුළු පිරිසක්‌ අතර පමණි. කෙසේ නමුත් බැඳුම්කර යනු බොහෝ පිරිසකට නුපුරුදු විෂයකි. මෙම ලිපියෙන් ප්‍රධාන වශයෙන් බලාපොරොත්තු වන්නේ භාණ්‌ඩාගාර බැඳුම්කර (ඔරුasමරහ ඊදබාs) යනු කුමක්‌ද, ඒවා කවර කටයුත්තක්‌ සඳහා භාවිතා වේද, සහ ඉන් ආර්ථිකයට කවර බලපෑමක්‌ ඇත්දැයි යන්න ඉතා සරලව හැකිතාක්‌ තාක්‌ෂණික කරුණු බැහැර කරමින් විස්‌තර කිරීමය. පාඨකයාගේ පහසුව සඳහා මෙම ලිපිය තුලින් බැඳුම්කර පිළිබඳව පමණක්‌ විස්‌තර කෙරෙන බව සලකන්න.

ඉතා සරලව කිවහොත් බැඳුම්කර යනු යම් රජයක්‌ විසින් නිශ්චිත කාල සීමාවක්‌ තුල ණය සපයන්නෙකුට යම් ස්‌ථිර පොලියක්‌ ගෙවන බවට වන පොරොන්දුවකි. වෙනත් විදිහකින් කිවහොත් මෙය ආයෝජකයකුට යම් කාල පරිච්ඡේදයක්‌ තුල ස්‌ථිර අදායමක්‌ ලබාගත හැකි ආයෝජන විශේෂයක්‌ ලෙස සැලකිය හැක.

බැඳුම්කර වලට දීර්ඝ ඉතිහාසයක්‌ ඇති අතර ප්‍රථම වාර්තාගත බැඳුම්කරය ක්‍රි.පූ. 2400 දක්‌වා ඈතට දිව යයි. ගල් පුවරුවක කොටා ඇති මෙම බැඳුම්කරය සොයාගනු ලැබුවේ මෙසපොතේමියාව හෙවත් වර්තමාන ඉරාකයෙනි. දොළොස්‌ වන සියවසේ වැනීසිය විසින් සිදුකල යුද්ධ සඳහා අරමුදල් සපයා ගැනීමට බැඳුම්කර නිකුත් කිරීම ආරම්භ විය. නූතන රජයක්‌ විසින් නිකුත් කරන ලද ලොව ප්‍රථම බැඳුම්කරය ප්‍රංශයට එරෙහිව සිදුකල යුද්ධයට අරමුදල් සපයා ගැනීම වෙනුවෙන් 1694 දී එංගලන්ත මහ බැංකුව විසින් නිකුත් කර ඇත. 

ශ්‍රී ලංකාවේ මුල්ම බැඳුම්කර නිකුතුව සිදුවුයේ 1997 වසරේදී ය. එම වසරේ අවුරුදු දෙක හා හතර කල්පිරීමේ කාලයක්‌ ඇති බැඳුම්කර නිකුත් කරන ලදී. එදා මෙදා තුර ශ්‍රී ලංකාවේ බැඳුම්කර වෙළෙඳපොළ බොහෝ ඉදිරියට ගොස්‌ ඇත. 2003 වන විට අවුරුදු 20 දක්‌වා කල්පිරීමේ කාලයක්‌ ඇති බැඳුම්කරත් 2015 වන විට අවුරුදු 30 දක්‌වා වන බැඳුම්කරත් නිකුත් කර ඇත. ඉන්දියාව මේ වන විට වසර 40 දක්‌වා වූ බැඳුම්කර නිකුත් කොට ඇත. මීට වඩා දිගුකාලින බැඳුම්කර නිකුත් කිරීම අසාමාන්‍ය දෙයක්‌ නොවේ. උදාහරණයක්‌ ලෙස ආර්ජන්ටිනාව සහ ඔස්‌ටි්‍රයාව පසුගිය වසරේ වසර 100 ක කල්පිරීමක්‌ ඇති බැඳුම්කර නිකුත් කරන ලදී. මිට පෙර අයර්ලන්තය, එක්‌සත් රාජධානිය සහ බෙල්ජියමද මෙවන් ඉතා දිගු කාලීන බැඳුම්කර නිකුත් කර ඇත. මේ දින වල දැඩිව කතාබහට පත්වන බැඳුම්කර සිද්ධිය වසර 30 ක කල්පිරීමක්‌ ඇති බැඳුම්කර නිකුතුවකි.

රජයක්‌ බැඳුම්කර නිකුත් කරන්නේ කවර හේතුවක්‌ නිසාද? රජයේ අදායම සහ වියදම් අතර වෙනස අයවැය හිඟය ලෙසින් හඳුන්වයි. අයවැය හිඟය පියවා ගැනීම සඳහා රජය මුදල් ණයට ලබා ගැනීම සිදු කරයි. සාමාන්‍යයෙන් මෙම මුදල් සපයා ගන්නේ රජයේ අදායම් මාර්ග වලිනි. මේ අනුව බදු, රාජ්‍ය සංස්‌ථා අදායම් වැනි ප්‍රභව මගින් මෙම මුදල් සපයා ගනු ලබේ. නමුත් වියදම් පියවා ගැනීමට මෙම අදායම ප්‍රමාණවත් නොවිය හැක. එවන් අවස්‌ථාවන්හි මුදල් රැස්‌ කිරීම සඳහා ක්‍රම තුනක්‌ ඇත. පළමුවැන්න වන්නේ බදු වැඩි කිරීම හෝ අලුතින් බදු හඳුන්වා දීම මගින් රජයේ අදායම් මාර්ග ඉහළ දැමීමය. දෙවැනි ක්‍රමය වන්නේ දේශීය හෝ විදේශීය ණය ලබාගැනීමය. තෙවන ක්‍රමය වන්නේ මුදල් අච්චු ගැසීමය. බැඳුම්කර යනු ඉහත සඳහන් කල ක්‍රම තුනේ දෙවැනි ක්‍රමයට අයත් ණය ලබා ගන්නා ක්‍රමයකි. ඊට අමතරව කෙටි කාලීන ණය උවමනාවන් සපුරා ගැනීම සඳහා භාණ්‌ඩාගාර බිල්පත් (ඔරුasමරහ ඊසකකි) මගින්ද රජය ණය ලබා ගැනීම සිදු කරයි. 

බැඳුම්කර වල පරිණත කාලය, මුහුණත් අගය, විකුණුම් මිල, කුපන් ගෙවීම්, සහ පලදා අනුපාතය ලෙස විශේෂ ලක්‌ෂණ කිහිපයක්‌ ඇත. මෙම සංකල්ප බැඳුම්කර වල ක්‍රියාකාරිත්වය තේරුම් ගැනීමට අත්‍යාවශ්‍ය වේ. ඒවා පිළිබඳව පහතින් විස්‌තර කෙරේ.

බැඳුම්කරයක කල් පිරීමේ කාලය, "පරිණත කාලය" (ඵ්එමරසඑහ) ලෙස හඳුන්වයි. මේ වන විට ශ්‍රී ලංකා රජය අවුරුදු 2, 5, 6, 8, 10, 15, 20, සහ 30 යන පරිණත කාලවලට අයත් බැඳුම්කර නිකුත් කර තිබේ. බැඳුම්කරයක ඒකක වටිනාකම මුහුණත් අගය (Faජැ ඪ්කමැ) ලෙස හඳුන්වයි. බැඳුම්කරයක විකිණුම් මිලදී (Seකකසබට ඡරසජැ) බොහෝ විට මුහුණත් අගයට වඩා වෙනස්‌ අගයක්‌ ගනී. ඊට හේතුව වන්නේ විකිණුම් මිල තීරණය වන්නේ ඉලෙක්‌ට්‍රොනික වෙන්දේසි ක්‍රමයක්‌ මගින් වෙළෙඳපොළ බලවේගවලට අනුව වීමය. පරිණත කාලය අවසානයේ රජය විසින් බැඳුම්කර දරන්නාට මුහුණත් අගය ගෙවනු ලැබේ. ඒ අතරතුර නිශ්චිත පොළී මුදලක්‌ මාස හයකට සැරයක්‌ බැඳුම්කරය කල්පිරෙන තෙක්‌ ගෙවනු ඇත. මෙම පොළී අනුපාතිකය, කූපන් අනුපාතය (ඤමචදබ Raඑe) ලෙස හඳුන්වනු ලැබේ. කූපන් අනුපාතය රටේ ආර්ථිකයේ ස්‌වභාවය ඇතුළු තවත් කාරණා පදනම් කොට මහ බැංකුව විසින් තීරණය කෙරේ. පරිණත කාලය ඉහළ යනවිට බැඳුම්කරයේ අවදානමද ඒ සමග ඉහළ යයි. එවිට ආයෝජකයන් ආකර්ෂණය කර ගැනීමට ඉහළ කූපන් අනුපාතයක්‌ ලබාදීමට රජයට සිදුවේ. පරිණත කාල පලදා අනුපාතය (ශසැකා එද ඵ්එමරසඑහ) යනු බැඳුම්කරය කල්පිරෙන තෙක්‌ තබා ගත හොත් වසරක්‌ තුල ආයෝජකයාට ඉපයිය හැකි ලාභයේ ප්‍රමාණය පෙන්වන දර්ශකයකි. අනෙක්‌ අතින් ගතහොත් එය රජයට වාර්ෂිකව දරන්නට වන වියදමේ ප්‍රමාණය පෙන්වන දර්ශකයකි. මෙම අගය ගණනය කිරීම තරමක්‌ සංකීර්ණ වන අතර එය මෙම ලිපියේ අරමුණින් ඔබ්බට යන්නකි. වැඩි පලදා අනුපාතයක්‌ යනු වැඩි ලාභයක්‌ ලැබීමට ඇති හැකියාවය. එම නිසා ආයෝජකයන් මෙම පලදා අනුපාතය කෙරෙහි විශේෂ අවධානයක්‌ යොමු කරයි. බැඳුම්කරයේ පලදා අනුපාතය විකිණුම් මිල මත වෙනස්‌ වේ. ඒ අනුව වෙන්දේසි ක්‍රියාවලියේදී ආයෝජකයින් සැමවිටම උත්සහ කරන්නේ උපරිම පලදා අනුපාතයක්‌ ලබා ගැනීමටය. මෙය ඉෂ්ට කර ගැනීමට නම් හැකිතාක්‌ අඩු මිලකට බැඳුම්කර මිලදී ගත යුතුය. යම් හෙයකින් ආයෝජකයකු වෙන්දේසියේදී මුහුණත් අගයට වඩා අඩු මුදලකට බැඳුම්කර මිලදී ගතහොත් ඔහුට අදාළ කුපන් අනුපාතයට වඩා වැඩි පලදා අනුපාතයක්‌ ලබා ගත හැක. නමුත් රජය පැත්තෙන් බලන කල පලදා අනුපාතය යනු වියදමක්‌ බැවින් එය අඩු ප්‍රමාණයක පැවතීම වාසිදායකය. 

ඉහත සදහන් කල සංකල්ප පහසුවෙන් තේරුම් ගැනීම සඳහා මනඃකල්පිත නිදසුනක්‌ දෙස බලමු. වසර 10 කින් කල්පිරෙන (පරිණත කාලයක්‌ ඇති) 10% ක කූපන් අනුපාතයක්‌ ඇති බැඳුම්කරයක්‌ සලකා බලමු. මෙහිදී ආයෝජකයාට සෑම රුපියල් 100 ක මුහුණත් අගයක්‌ ඇති බැඳුම්කරයකටම රුපියල් 10ක වාර්ෂික පොළී මුදලක්‌ ගෙවීමට රජය එකඟ වේ. ඒ අනුව සෑම මාස 6 කට රුපියල් 5 බැගින් ඉදිරි වසර 10 ඇතුළත වාරික 20 ක්‌ යනතෙක්‌ පොළී අදායමක්‌ ලැබීමට ආයෝජකයාට හැකිය. ඉන් පසු කල්පිරීමේදී ආයෝජනය කළ සෑම බැඳුම්කරයකටම එහි මුහුණත් අගය, එනම් රුපියල් 100 ක මුදලක්‌ ලබා ගැනීමට ආයෝජකයාට හැකිවේ. ඒ අනුව රුපියල් මිලියනයක්‌ බැඳුම්කරවල ආයෝජනය කරන්නෙකුට වසරකට රුපියල් ලක්‌ෂයක අදායමක්‌ හිමිවන අතර වසර 10ය අවසානයේ රුපියල් මිලියනයක ලාභයක්‌ හිමිකරගැනීමට හැකියාවක්‌ ලැබේ. යම් හෙයකින් මෙම වෙන්දේසියේදී ආයෝජකයාට බැඳුම්කරයක්‌ රුපියල් 90 ක මුදලකට ලබා ගැනීමට හැකිවුයේ නම්, ඉහත සඳහන් කළ වාර්ෂික පොළියට අමතරව කල්පිරීමේදී ආයෝජනය කළ සෑම බැඳුම්කරයකටම රුපියල් 10 ක ලාභයක්‌ ලබා ගැනීමට ආයෝජකයාට හැකිවේ. ඒ අනුව රුපියල් මිලියනයක්‌ ආයෝජනය කළ විට වසර 10 ය අවසානයේ රුපියල් මිලියන 1.1 ක ලාභයක්‌ උපයීමට ආයෝජකයාට අවස්‌ථාව ඇත. මෙම අවස්‌ථාවේදී පරිණත කාල අනුපාතය 11.75% ක්‌ වන අතර එය කුපන් අනුපාතයට (10%) වඩා ඉහළ අගයක්‌ බව පැහැදිලිවම පෙනේ. 

බැඳුම්කර වල ආයෝජනය කිරීමේ ඇති සුවිශේෂී වාසිය වන්නේ, එහි අවධානම (Rසින) අනෙකුත් ආයෝජනවලට සාපේක්‌ෂව අවම වීමය. එමගින් ස්‌ථිර අදායමක්‌ කල්පිරෙන තෙක්‌ ලබා ගැනීමට ආයෝජකයන්ට අවස්‌ථාව ලැබේ. බැඳුම්කර වල ආයෝජනය කිරීමේ හැකියාව ශ්‍රී ලංකාවේ ඕනෑම පුරවැසියෙකුට ඇත. නමුත් මෙම ආයෝජන සිදු කල යුත්තේ ප්‍රාථමික අලෙවිකරුවකු හරහාය. දැනට ප්‍රාථමික අලෙවිකරුවන් ලෙස කටයුතු කරන ආයතන 15 ක්‌ ඇත. (පර්පෙචුවල් ට්‍රෙෂරීස්‌ යනු ඉන් එක්‌ ආයතනයක්‌ වන අතර ඔවුන්ගේ සේවය දැනට මහ බැංකුව විසින් අත්හිටුවා ඇත.) 

බැඳුම්කර වල ආයෝජනය කිරීමේදී ආයෝජකයන් අවධානය යොමු කරන තවත් අංගයක්‌ වන්නේ එහි ණය ශේ්‍රණියයි. ලොව ප්‍රධානතම ශ්‍රේණිගත කරන ආයතන තුන වන්නේ මුඩීස්‌ (ඵදදාහ.s), µsච් (Fසඑජය), සහ එස්‌ ඇන්ඩ් පී (S ) ඡ) ය. බැඳුම්කර වල ණය ශේ්‍රණිය එය නිකුත්කරන රජයේ ණය ගෙවීමේ හැකියාව පිළිබිඹු කරයි. සරලව ගත හොත් මෙම ශේ්‍රණිගත කිරීම් වල Aල ඊල C ලෙස ප්‍රධාන ශ්‍රේණි 3 ක්‌ ඇත. ඉහල තත්වයේ ආයෝජනයට සුදුසු බැඳුම්කර A ශ්‍රේණියටත්, අතරමැදි තත්වයේ බැඳුම්කර ඊ ශ්‍රේණියටත් (මෙහි සමහර අනුශේ්‍රණි ආයෝජනයට සුදුසු වන අතර අනෙක්‌ අනු ශ්‍රේණි ආයෝජනයට නුසුදුසු වේ), ආයෝජනයට නුසුදුසු බැඳුම්කර C ශ්‍රේණියටත් ලෙස කාණ්‌ඩ කොට ඇත. උදාහරණයක්‌ ලෙස ඇමරිකාවේ බැඳුම්කර A ශ්‍රේණියටත් ශ්‍රී ලංකාවේ බැඳුම්කර ඊ ශේ්‍රණියටත් ග්‍රීක බැඳුම්කර C ශ්‍රේණියටත් අයත්වේ.

රජය වෙනුවෙන් බැඳුම්කර නිකුත් කිරීමේ වගකීම පැවරි ඇත්තේ ශ්‍රී ලංකා මහ බැංකුවටය. මෙම බැඳුම්කර අලෙවි කරනු ලබන්නේ වෙන්දේසි ක්‍රමයක්‌ මගිනි. මෙය ප්‍රාථමික වෙළෙඳපොළ ලෙස හඳුන්වනු ලැබේ. අප එදිනෙදා ජීවිතයේදී දකින වෙන්දේසියකට වඩා සෑහෙන වෙනස්‌ ආකාරයකින් බැඳුම්කර වෙන්දේසියක්‌ සිදු වේ. රජයේ මුදල් අවශ්‍යතාවයන් අනුව සෑම මසකම සාමාන්‍යයෙන් බැඳුම්කර වෙන්දේසි 3 ක්‌ හෝ 4 ක්‌ පවත්වයි. මහ බැංකුව වෙන්දේසිය පිළිබඳ විස්‌තර වෙන්දේසි දිනයට දින 2 කට වත් පෙර පුවත්පත් මගින් ආයෝජකයින්ට දැනුම් දේ. මෙම නිවේදනයේ නිකුත්කරන බැඳුම්කර ප්‍රමාණය, පරිණත කාලය, කූපන් අනුපාතය, වෙන්දේසි දිනය ඇතුළු තවත් විස්‌තර සඳහන් වේ. මෙහිදී තරඟකාරි වෙන්දේසි මගින් මිල පදනම මත ප්‍රාථමික අලෙවිකරුවන් වෙත බැඳුම්කර නිකුත් කරනු ලැබේ. ලංසු තැබීම සිදුවන්නේ ස්‌වයංක්‍රීය ඉලෙක්‌ට්‍රොනික ක්‍රියාවලියක්‌ හරහාය. වෙන්දේසී දිනයේ පෙරවරු 11 වන විට සියලු ලංසු තැබීම හමාර කළ යුතුය. මෙහිදී මතක තබා ගත යුතු කාරණයක්‌ වන්නේ ලැබී ඇති ලංසු අනිවාර්යයෙන් පිළිගැනීමට මහ බැංකුව කිසි ලෙසකින් බැඳී නොමැති බවය. එමෙන්ම පිළිගැනීමට තීරණය කරන ලංසු ප්‍රමාණය බොහෝ ආර්ථික හා වෙළෙඳපොළ සාධක මත රඳා පවතී. ඉන් පසු සිදුවන ක්‍රියාවලිය තේරුම් ගැනීමට පහත සදහන් මනඃකල්පිත නිදසුන වෙත අවධානය යොමු කරමු. 

මහ බැංකුව විසින් රුපියල් 100 ක මුහුණත් වටිනාකමක්‌ හා 10% ක කූපන් අනුපාතයක්‌ දරන වසර 10 යක පරිනත කාලයකින් යුත් රුපියල් බිලියනයක (එනම් රුපියල් මිලියන 1000 ක) බැදුම්කර වෙන්දේසි කරන අවස්‌ථාවක්‌ සලකා බලමු. මෙය පසුවෙන් අවබෝධ කරගැනීම සඳහා ප්‍රාථමික අලෙවිකරුවන් ගණන පස්‌ දෙනෙකුට පමණක්‌ සිමා වූයේ යයි සිතමු. එවිට ප්‍රාථමික අලෙවිකරුවන් විසින් තැබූ ලංසු වගුවෙන් නිරූපනය වේ. 

ඉහත වගුවේ පෙනෙන ආකාරයට එක්‌ එක්‌ ප්‍රාථමික අලෙවිකරු ස්‌වාධීනව ඉදිරිපත් කල ලංසු වැඩිම ලංසුවේ සිට අඩුම ලංසුව දක්‌වා සකස්‌ වේ. මේ අනුව පළමු ප්‍රාථමික අලෙවිකරු මුහුණත් අගයට වඩා රුපියල් 2 ක්‌ වැඩියෙන් (රු 102 බැගින්) මිලියන 200 ක්‌ වටිනා බැඳුම්කර මිලදී ගැනීමට ඉදිරිපත් වී ඇත. මෙම මිලියන 200ක්‌ වටිනා බැඳුම්කර මිලදීගැනීමට එම ප්‍රාථමික අලෙවිකරුට රුපියල් මිලියන 204 ක්‌ ගෙවීමට සිදුවේ. මෙහි ඵලදා අනුපාතය 9.68% ක්‌ වේ. මේ ආකාරයට දෙවන ප්‍රාථමික අලෙවිකරු රු. 101 බැගින් මිලියන 250 ක්‌ද තෙවන ප්‍රාථමික අලෙවිකරු රු. 99 බැගින් මිලියන 250 ක්‌ද යනාදී වශයෙන් පස්‌වන ප්‍රාථමික අලෙවිකරු වන තෙක්‌ ලංසු තබා ඇත. මෙහිදී අවධානය යොමු කල යුතු කාරණයක්‌ වන්නේ තෙවන, සිව්වන, හා පස්‌වන ප්‍රාථමික අලෙවිකරුවන් මුහුණත් අගයට වඩා අඩුවෙන් ලංසු තබා ඇති බවය. මෙලෙස මුහුණත් අගයට වඩා අඩුවෙන් ලංසු තැබීම අසාමාන්‍ය දෙයක්‌ නොවේ.

ඉහත වෙන්දේසියෙන් රුපියල් බිලියනයක මුහුණත් අගය දරන බැඳුම්කර උපරිම මිලකට විකුණා ගැනීමට මහ බැංකුව අපේක්‌ෂා කරයි. නමුත් එම ප්‍රමාණය ඉක්‌මවා රු. බිලියන 1.15 කට ලංසු ඉදිරිපත් වී ඇත. මෙයින් අදහස්‌ කරන්නේ එම බැඳුම්කර නිකුතුවට ආයෝජකයින්ගෙන් හොඳ ඉල්ලුමක්‌ ඇති බවය. මෙහි අනෙක්‌ පැත්තද සිදු විය හැක. එවිට මහ බැංකුව කලින් අපේක්‌ෂා කළ තරම් බැඳුම්කර ප්‍රමාණයක්‌ විකුණා ගැනීමට නොහැකි වනු ඇත. වැඩිපුර ලංසු ලැබී ඇතිනම්, අවශ්‍යතාවය මත පදනම්ව මහ බැංකුව කලින් ඉදිරිපත් කළ ප්‍රමාණයට වඩා වැඩි ප්‍රමාණයක්‌ වුවද පිළිගැනිය හැක. 

මිල ගණන් පරීක්‌ෂා කිරීමෙන් අනතුරුව මහ බැංකුව කලින් ඉදිරිපත් කළ ප්‍රමාණයම (එනම් රු. බිලියනයකට) අදාළ ලංසු පිළිගැනීමට තීරණය කළේ යෑයි උපකල්පනය කරමු. එම බැඳුම්කර ප්‍රමාණය නිකුත් කිරීමට ඒ අනුව වැඩිම ලංසු ඉදිරිපත් කොට ඇත්තේ ඉහත වගුවේ පළමු තීරුවේ දැක්‌වෙන ආකාරයට මුල් ප්‍රාථමික අලෙවිකරුවන් හතර දෙනාය. මේ අනුව එම ප්‍රාථමික අලෙවිකරුවන් හතර දෙනාට බැඳුම්කර නිකුත් කිරීමට තීරණය වන අතර පස්‌වන ප්‍රාථමික අලෙවිකරුගේ ලංසුව ප්‍රතික්‌ෂේප වනු ඇත. මෙහිදී අවධානය යොමු කළයුතු කරුණක්‌ වන්නේ රුපියල් බිලියනයක්‌ වටිනා බැඳුම්කරවලට මෙම වෙන්දේසියෙන් මහබැංකුවට එකතු කර ගැනීමට හැකි වන්නේ රුපියල් මිලියන 995 ක්‌ පමණි. (ඉහත වගුවේ වමේ සිට හතරවන තීරුවේ ජයග්‍රාහි ප්‍රාථමික අලෙවිකරුවන් හතර දෙනා ගෙවන ප්‍රමාණයේ එකතුව). මින් අදහස්‌ වන්නේ දළ වශයෙන් රජය 10.08% ක වාර්ෂික පොළියක්‌ මෙම අලෙවිකරුවන් හතර දෙනාට ගෙවිය යුතු බවය. වෙන්දේසියෙන් අනතුරුව සමස්‌ත ප්‍රතිපලය මහ බැංකුව විසින් ප්‍රකාශයට පත් කෙරේ. 

බැඳුම්කර යනු දීර්ඝ කාලීන ආයෝජන බව කලින් සඳහන් වුණි. යමෙකුට මෙම ආයෝජන කල්පිරීමට පෙර මුදල් බවට හැරවීමේ අවශ්‍යතාවයක්‌ පැන නැඟිය හැක. බැඳුම්කර වල ආයෝජනය කිරීමේ ඇති තවත් වාසියක්‌ වන්නේ අවශ්‍යතාවයකදී ඉතා ඉක්‌මණින් මුදල් බවට හැරවීමට ඇති හැකියාවය. මෙවන් අවස්‌ථාවක ද්විතීයක වෙළෙඳපොළේ බැඳුම්කර අලෙවි කිරීමට හැකියාවක්‌ ඇත. ප්‍රාථමික අලෙවිකරුවන්ට අමතරව අවසර ලත් වාණිජ බැංකු ද්විතීයක වෙළෙඳපොළේ ක්‍රියාකාරිවේ. ඔවුන් ආයෝජකයන්ට බැඳුම්කර විකිණීමත් ආයෝජකයන්ගෙන් බැඳුම්කර මිලදී ගැනීමත් සිදුකරයි. ප්‍රථමික වෙළෙඳපොළේ මෙන්ම ද්විතීයක වෙළෙඳපොළේද බැඳුම්කර මිල තීරණය වන්නේ වෙළෙඳපොළ බලවේග අනුවය. 
බැඳුම්කර වෙළෙඳපොළ ක්‍රියාකාරිත්වය රටක ආර්ථිකයට Rජු බලපෑමක්‌ ඇති අතර එය ආර්ථිකයේ තත්වය පිළිබිඹු කරයි. එමෙන්ම බැඳුම්කර පලදා අනුපාතය රටේ පොළී අනුපාත ව්‍යqහය සමග දැඩි සම්බන්ධතාවයක්‌ ඇත. කොටස්‌ වෙළෙඳපොළ දුර්වල අවස්‌ථාවන්වල ආයෝජකයන් බැඳුම්කර හෝ භාණ්‌ඩාගාර බිල්පත් වල ආයෝජනය කිරීමට පෙළඹේ. 

ඉහත කරුණු සලකා බලන විට බැඳුම්කර යනු ආර්ථිකයේ අත්‍යාවශ්‍ය අංගයක්‌ වන අතර ආයෝජකයන්ගේ විශ්වාසය ඉහළ තත්වයක පැවතීම රාජ්‍ය සුරැකුම්පත් වෙළෙඳපොළ ප්‍රවර්ධනයට සුබවාදීව බලපානු ඇත. 

දිවයින

Monday, 22 January 2018 09:44

ණය උගුල

 

ආර්ථික වර්ධන වේගය 6% ක මට්‌ටමකින් අඛණ්‌ඩව වසර 10 ක්‌ පවත්වාගෙන යැමට හැකි වුවහොත් ශ්‍රී ලංකාවේ ආර්ථිකය දකුණු ආසියාවේ මෙන්ම නැගෙනහිර ආසියාවේ බලගතු ආර්ථිකයක්‌ සහිත රටක්‌ ලෙස ශ්‍රී ලංකාවට ඉදිරියට යා හැකි බව විශ්වාස කළ හැකිය. 

මෙරට නිදහස ලබන විට ශ්‍රී ලංකාවේ ආර්ථිකය විදේශ විනිමය අතින් පොහොසත්ව තිබිණි. ඒ වනවිට මෙරටට විදේශ විනිමය සංචිත ප්‍රමාණය වර්ෂ 3 1/2 ක රටේ වියදම් දැරීමට ප්‍රමාණවත් විය. එදිනෙදා රට තුළ අවශ්‍ය වියදම් දැරීම සඳහා එම විදේශ වත්කම් සම්පත් ප්‍රමාණය උසස්‌ මට්‌ටමක තිබූ අතර, ජපානය වැනි රටවල ආර්ථික තත්ත්වයන් හා සැසඳීමේදී දෙවැනි ශක්‌තිමත් ආර්ථිකයක්‌ ආසියාව කාලපය තුළ දක්‌නට තිබුණි. 

නමුත් මෙරට සුභ සාධන සේවාවන්හි ඇති වූ විශාල පරිවර්තනයන් සමග පුනරාවර්තන වියදම ඉහළ ගියේය. මේ යටතේ නිදහස්‌ අධ්‍යාපනය, නිදහස්‌ සෞඛ්‍ය රට තුළ පොදු යටිතල පහසුකම් සංවර්ධනය යනාදී සුභ සාධන සේවාවන් මෙන්ම කෘෂි ආර්ථිකය නඟාසිටුවීම, වැව් අමුණු සංවර්ධනය යනාදී අංශ කෙරෙහි විශාල මූල්‍යදායකත්වයක්‌ දැරීමට අප රටට සිදු විය. එහි ප්‍රතිඵලයක්‌ වශයෙන් පුනරාවර්තන වියදම විශාල වශයෙන් වැඩිවූ අතර, වර්ෂ 1950 - 1955 කාලසීමාව තුළ විදේශ විනිමය සංචිතවල අඩුවීමක්‌ ඇති විය. 

මේ සඳහා බලපෑ තවත් සාධකයක්‌ වන්නේ රටට ආහාර ගෙන්වීම, දේශීය ආර්ථිකය නඟාසිටුවීම සඳහා විශාල ලෙස මූල්‍ය ප්‍රතිපාදන වෙන් කිරීමට සිදුවීම යනාදී කරුණු හේතු කොට ගෙන දේශීය ආර්ථිකයේ විදේශ සංචිත ප්‍රමාණය පහළ යැමක්‌ දක්‌නට ලැබුණි. එමෙන්ම මෙරට මානව සම්පත් සංවර්ධනය අතින් චීනය, ඉන්දියාව, මැලේසියාව, සිංගප්පූරුව හා තායිලන්තය මෙන්ම නැගෙනහිර ආසියාවේ රටවල් අතරින් ඉතා ඉහළ තත්ත්වයක ඉහළ මානව සංවර්ධන ඉලක්‌කයක්‌ සපුරාගැනීමට අප රටට හැකිවී තිබුණි. 60 දශකය අවසානය වන විට අනෙක්‌ අංශයන් අභිභවා මානව සම්පත් සංවර්ධනයට විශාල දායකත්වයක්‌ ලබා තිබිණි. 

මෙහිදී මෙරට ආර්ථිකයේ කෘෂිකාර්මික අංශය ශක්‌තිමත් කිරීම සඳහා විශාල පියවර රැසක්‌ එවකට රජයන් විසින් ගත් අතර, කෘෂිකාර්මික අංශයේ වර්ධනය ඉලක්‌ක කරගනිමින් වාරි ජල කළමනාකරණය, වැව් අමුණු සකස්‌ කිරීම, නැවත පදිංචි කිරීම හා කෘෂි හා අපනයන භෝග වගාවන් දිරිමත් කිරීමට විශේෂත වූ ව්‍යාපෘතීන් ගණනාවක්‌ රට තුළ ක්‍රියාවට නැංවිය. මෙහිදී විශාල වශයෙන් පුනරාවර්තන වියදම් වැඩි වශයෙන් යෙදවීමට රජයට සිදු විය. 

70 දශකය තුළ ලෝක ආර්ථික අර්බුදය හමුවේ විදේශ විනිමය ගැටලුවලට මුහුණදීමට සිදුවූ අතර, ආනයන ආදේශන ආර්ථික ප්‍රතිපත්තිය යටතේ විදේශ භාණ්‌ඩ ආනයනය සීමා කිරීමට සිදු වූයේ විදේශ විනිමය ආරක්‍ෂා කිරීමේ උපායමාර්ගයක්‌ වශයෙන්. ඒ නිසා රට තුළ භාණ්‌ඩ හිඟයක්‌ නිර්මාණය විය. 

මෙරට ආර්ථිකයේ විශේෂ සුවිශේෂී සන්ධිස්‌ථානයක්‌ සනිටුහන් කරමින් 1977 ආර්ථික ප්‍රතිපත්තිය මගින් ආර්ථිකය ලිහිල් කිරීම නිසා අපනයනය ප්‍රමුඛ කොටගත් ආර්ථිකයට අප රට මෙහෙයවීම තුළින් නව ආර්ථික ප්‍රතිපත්තියක්‌ හඳුන්වා දෙන ලදී. මෙය ''අපනයනාභිමුඛ'' ආර්ථික ප්‍රතිපත්තිය ලෙස හැඳින්වූ අතර, එමගින් කෘෂි කර්මාන්තය, කාර්මික අංශය හා සේවා අංශ යන අංශ තුන කෙරෙහි විශාල වර්ධනයක්‌ ඇති කිරීමට කටයුතු ක්‍රියාත්මක කරන ලදී. මේ යටතේ රටේ සුභ සාධනය, නිදහස්‌ අධ්‍යාපනය, නිදහස්‌ සෞඛ්‍ය, පාසල් සිසුන් ලක්‍ෂ 40 කට නොමිලේ පොත් හා නිල ඇඳුම් ලබාදීම. ග්‍රාමීය මට්‌ටමින් නිවාස දස ලක්‍ෂය හා පහළොස්‌ ලක්‍ෂයේ ව්‍යාපෘතීන් හරහා සුභ සාධන සේවාවන් රැසක්‌ ක්‍රියාවට නැංවීය. 

මීට සමගාමීව කඩිනම් මහවැලි සංවර්ධන ව්‍යාපෘතිය මෙරටට හඳුන්වා දුන් අතර, එවකට රජය කෙරෙහි ජාත්‍යන්තරව තිබූ සබඳතා හා මිත්‍රශීලීත්වය නිසා ශ්‍රී ලංකා රජයේ විදේශ ප්‍රතිපත්තිය පිළිබඳව ජාත්‍යන්තරය දැක්‌වූ සුභවාදී මතවාද හේතු කොට ගෙන මහා පරිමාණ සංවර්ධන ව්‍යාපෘති රැසක්‌ සඳහා මූල්‍යාධාර, ණය ආධාර, පරිත්‍යාග රැසක්‌ ලැබුණි. මේ යටතේ වසර 30 ක්‌ හෝ 40 කින් ගෙවා නිමකෙරෙන 0.5% සිට 1% වැනි ඉතා අඩු පොලී අනුපාතිකයන් යටතේ ආධාර අප රටට ලබාගැනීමට හැකි විය. මේ සඳහා ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය අරමුදල ලෝක බැංකුව, ආසියානු සංවර්ධන බැංකුව, ඔපෙක්‌ අරමුදල, යන ආයතන කෙටි කාලීන සහ දීර්ඝ කාලීන සහන පොලී හෝ පොලී රහිත සහ අඩු පොලී ණය අප රටට නිකුත් කරන ලදී. 

කඩිනම් මහවැලි සංවර්ධන ව්‍යාපෘතිය යටතේ මෙරට ඉදිවුණු වික්‌ටෝරියා ජලාශය මහා බ්‍රිතාන්‍යයේ පරිත්‍යාගයක්‌ වන අතර, එය රුපියල් කෝටි 800 ක පමණ මුදලක්‌ වැය කර එංගලන්ත රජය විසින් අප රටට ලබාදුන් පරිත්‍යාගයකි. මෙලෙස රජයේ විදේශ ප්‍රතිපත්තිය පිළිගත් විවිධ මිත්‍ර රටවල් හා ජාත්‍යන්තර සබඳතා පුළුල්aවීමත් සමග මහා පරිමාණ ව්‍යාපෘතින් රැසක්‌ රට තුළ ක්‍රියාත්මක කිරීමට ලෝකයේ සෙසු බලවත් රටවල් එක විට ක්‍රියාත්මක විය. මේ යටතේ ලැබුණු තවත් ව්‍යාපෘති වන්නේ කොත්මලේ, රන්දෙණිගල, රන්ටැඹේ, මාදුරුඔය වැනි මහා ජලාශ මහවැලි සංවර්ධන ව්‍යාපෘතියට එක්‌විය. වසර 30 කින් නිම කිරීමට සැලසුම් කොට තිබූ මහවැලි සංවර්ධන ව්‍යාපාරය කඩිනම් මහවැලි සංවර්ධනය වශයෙන් වසර 05 ක්‌ තුළ නිම කිරීමට හැකියාව ලැබුණේ ජාත්‍යන්තර සබඳතාවල ප්‍රතිඵලයක්‌ වශයෙනි. මහවැලි සී, බී, එච්, එල් යන කලාප සංවර්ධනය කර රජරට සහ නැගෙනහිර වැව් අමුණු සඳහා ජලය සම්පාදනය කොට කෘෂිකර්මාන්තය නඟාසිටුවීමටත්, ජල කළමනාකරණය කිරීමටත්, අක්‌කර දස ලක්‍ෂයක්‌ පමණ අලුතින් වගා කිරීමට මෙම ව්‍යාපෘති හරහා හැකි විය. 

ඩී. එස්‌. සේනානායක යුගයෙන් පසු ඡේ. ආර්. ජයවර්ධන යුගයේ ගාමිණි දිසානායක මහතා සිදු කළ කඩිනම් මහවැලි සංවර්ධන බහුකාර්ය යෝජනාවලිය යටතේ මහා පරිමාණ ජලාශ ඉදිකිරීම, ජල කළමනාකරණය, වාරිමාර්ග පුළුල් කිරීම, ජල විදුලි උත්පාදනය, නව ගොවි ජන පද පිහිටුවීම සිදු විය. එමෙන්ම නව නගර සැලසුම් සකස්‌ කෙරෙණි. දෙහිඅත්තකණ්‌ඩිය, ගිරාදුරුකෝට්‌ටේ වැනි නව නගර සහ ගම්මාන බිහි විය. වැඩි අස්‌වනු සහිත බීජ වර්ග, කෙටිකාලීන අස්‌වනු සහිත වී ප්‍රභේද සහ කෘෂි තාක්‍ෂණික දැනුම, පසුඅස්‌වනු තාක්‍ෂණය, නවීන කෘෂි උපකරණ යනාදීය හරිත විප්ලවයෙන් ලබාගැනීමට නොහැකි වූ බොහෝදේ මෙම කාලය තුළ ලබාගැනීමට හැකි විය. පොළොන්නරුව, අනුරාධපුරය, ගිරාඳුරුකෝට්‌ටේ යන ප්‍රදේශ මේ යටතේ සංවර්ධන කළ අතර, රට දේශීය සහලින් ස්‌වයං පෝෂිත කිරීමට අවශ්‍ය යටිතල පහසුකම් රැසක්‌ සංවර්ධනය වූ අතර, හරිත විප්ලවයේ ප්‍රතිලාභ ලෙස මෙරට ගොවි ජනතාවට සුවිශේෂිත වාසි රැසක්‌ ඇති විය. අපනයන කෘෂි භෝග සංවර්ධනය ද මීට සමගාමීව සිදු කෙරිණ. 

මෙහි ප්‍රතිලාභ 80 දශකය වන විට රටට ගලා ආ අතර, තේ, පොල්, රබර් අපනයන කර්මාන්තයේ අංශයේ වර්ධනයක්‌ ඇති විය. එවකට වැවිලි සංස්‌ථාව සතුව තිබූ තේ නිෂ්පාදන ධාරිතාවය ඉක්‌මවා යමින් කුඩා තේ ඉඩම් හිමියන්ගේ තේ නිෂ්පාදනය විශාල ලෙස වර්ධනය විය. වර්තමානය වන විට කුඩා වතු තේ හිsමියන්ගේ නිෂ්පාදන ධාරිතාවය 57% දක්‌වා වැඩි වූ අතර, එය මෙරට ආර්ථිකයේ ඇති වූ සුවිශේෂී පරිවර්තනයකි. 1977 වන විට ශ්‍රී ලංකාවේ කෘෂි අංශයේ දායකත්වය 50% ක්‌ පමණ වූ අතර, කාර්මික අංශයේ දායකත්වය පැවතියේ 10% ක පමණ මට්‌ටමකි. සේවා අංශයේ දායකත්වය 40% ක මට්‌ටමක පැවැතිනි. නමුත් නිදහස්‌ ආර්ථික ප්‍රතිපත්ති මගින් රට තුළ කාර්මික අංශයේ සැලකිය යුතු වර්ධනයක්‌ ඇති කිරීමේ අරමුණින් නිදහස්‌ වෙළෙඳ කලාප, ග්‍රාමීය ඇඟලුම් කර්මාන්ත වැඩසටහන, දේශීය ආයෝජකයන් දිරි ගැන්වෙන සහන සැලසීම සහ පෞද්ගලික ව්‍යවසායකින් උනන්දු කිරීම නිසා කර්මාන්ත අංශයේ දායකත්වය 26% දක්‌වා වැඩි කර ගැනීමට ආර්ථික ප්‍රතිසංස්‌කරණ මගින් හැකි විය. මෙම ආර්ථික ප්‍රතිසංස්‌කරණවල ප්‍රතිඵලයක්‌ වශයෙන් දේශීය සහල් ස්‌වයං පෝෂිත භාවය 100% දක්‌වා ළඟා කර ගැනීමට 1995 වන විට ශ්‍රී ලංකාව සමත් විය. සරලව පවසන්නේ නම් රටේ සහල් අවශ්‍යතාව මුළුමනින්ම සම්පාදනය කර ගැනීමට ශ්‍රී ලංකා ආර්ථිකයට හැකි විය. එයින් ගම්‍යමානවන විශේෂ කරුණක්‌ වන්නේ ශ්‍රී ලංකා ආර්ථිකය ලිබරල්කරණ ආර්ථික ප්‍රතිපත්ති නිසා කෘෂි අංශයේ සංවර්ධනයත් සමගම කාර්මික අංශයේ සංවර්ධනයත් ද අත්කර ගත් රටක්‌ ලෙස ශ්‍රී ලංකා ආර්ථිකය ගමන් කර තිබීම වැදගත්ය. 

කෙසේ නමුත් 1994, 2005 දස වසරක කාලය තුළ ශ්‍රී ලංකා ආර්ථිකයේ කර්මාන්ත සහ කෘෂි කාර්මික අංශයේ සමබර වර්ධනයක්‌ ද මානව සම්පත් අංශයේ විදේශ දියුණුවක්‌ ද ඇති කර ගැනීමට රජය කටයුතු කර තිබිණි. කෙසේ නමුත් 2005 - 2015 කාලය තුළ මෙරට කෘෂි කර්මාන්තයේ වී ගොවිතැන ආශ්‍රිතව පැවැති තත්ත්වය ආරක්‍ෂා කර ගත් නමුත් තේ, රබර් සහ නිෂ්පාදන වැවිලි කෘෂි කර්මාන්තයේ සැලකිය හැකි වර්ධනයක්‌ අත් කර ගත නොහැකි විය. මෙම කාලය තුළ කර්මාන්ත අංශයේ බරපතළ කඩා වැටීමක්‌ සිදු විය. 2010 න් පසුව ඉදිකිරීම් අංශයේ වර්ධනයක්‌ සිදු වුවද එකී යටිතල පහසුකම් සංවර්ධනය රටේ ආර්ථිකයේ නිෂ්පාදන අංශ වර්ධනය කෙරෙහි මනා ලෙස සැලසුම් කොට නොතිබිණ. මෙම කාලය තුළ විදේශ ණය ආධාර වෙනුවට ශ්‍රී ලංකාව ලබාගත්තේ වානිජ ණය මගින් ව්‍යාපෘති ක්‍රියාත්මක කිරීමයි. එය ආර්ථිකයේ ඉතා ඉහළ ණය පොලී අනුපාතිකයක්‌ ගෙවීමට මේ සඳහා සිදුවිය. 

එක්‌ පැත්තකින් ඉහළ පොලී අනුපාත යටතේ ව්‍යාපෘති ක්‍රියාත්මක කිරීම නිසා රටට දැරීමට සිදු වූ ණය බර එන්න එන්නම වැඩි විය. රටේ ආදායම ණය පොලී ගෙවීමට තරම්වත් ප්‍රමාණවත් නොවන තරමට ආර්ථිකයේ බරපතළ වූ අවදානම් තත්ත්වයක්‌ ජනනය කෙරිණි. ජාත්‍යන්තර සබඳතා වල පැවැති පළුදුවීම් නිසා අපනයන සීමා වීම, ජී.එස්‌.පී. ප්ලස්‌ සහනය අහිමිවීම නිසා විදේශ විනිමය ඉපැයීම් සීමා විය. 

මේ නිසා විදේශ විනිමය මෙරටට ගලා ඒම අඩු විය. අධික පොලී සහිත ණය ලබාගත් අතර, ඒවා ගෙවීමට නැවත ණය ලබාගැනීමට සිදු විය. මේ නිසා විශාල ණය උගුලකට අප රට හසුවිය. මෙම අර්බුදය ඉහළ යැමට තවත් හේතු වූයේ විශේෂයෙන්ම චීන වාණිජ බැංකුවලින් අධික පොලී යටතේ ණය ලබාගැනීමත්, වරාය, ගුවන් තොටුපළ හා අධිවේගී මාර්ග සංවර්ධනය සඳහා මෙම මුදල් භාවිත කිරීම නිසා ණය ගෙවීම සඳහා තවදුරටත් ණය ගැනීමට සිදුවිය. එය ණය උගුලෙහි වඩාත්ම බරපතළ තත්ත්වය මතු වූයේ 2016 වර්ෂයේදීය. 

2015 වන විට නව රජය එක්‌ පැත්තකින් රාජ්‍ය සේවක වැටුප් වැඩිකිරීමක්‌, තෙල්, ගෑස්‌ වැනි භාණ්‌ඩයන්ගේ මිල සාධාරණය කිරීමත් නිසා රජය ආර්ථිකමය වශයෙන් අපහසුතාවන්ට ද පත් විය. විදේශ සංචිත අසීරු තාවයකට මැදිව සිටි ශ්‍රී ලංකා ආර්ථිකය කළමනාකරණය කිරීමට රජය ආර්ථික පියවර රැසක්‌ ගැනීමට සිදුවිය. 

පසුගිය කාලය තුළ රට තුළ නිෂ්පාදන ආර්ථිකය වර්ධනය නොවූ අතර, කර්මාන්ත අංශයේ බරපතළ කඩාවැටීමක්‌ සිදුව තිබිණි. මෙය කළමනාකරණය කිරීමට රජයට සිදුවූ අතර, විදේශ ණය ගැනීම් වෙනුවට විදේශ ව්‍යාපෘති හා ආයෝජන රටට ලබාගැනීමත්, රට තුළ විශේෂ ආයෝජන කලාපයන් සංවර්ධනය කිරීමට පියවර ගැනුණි. ලෝකය දියුණු රටවල් භාවිත කරන විශේෂ ආර්ථික ප්‍රතිපත්තීන් අතර, ඊධධ (ගොඩනැඟීම, ක්‍රියාත්මක කිරීම, අයිතිය තහවුරු කිරීම), ඊධඔ (ගොඩනැඟීම, ක්‍රියාත්මක කිරීම හා පැවරීම) යන ව්‍යාපෘති මගින් දකුණු කොරියාව, ඉන්දියාව, චීනය, මැලේසියාව, තායිලන්තය යන රටවල් වේගවත් සංවර්ධන ආර්ථිකයක්‌ කරා ළඟාවී ඇති අතර, එකී රටවල ආදර්ශයන් කෙරෙහි රජය යොමු වෙමින් විදේශ සහ දේශීය ආයෝජන සම්පාදනය කර ගැනීමට රජය උනන්දු වී තිබේ. මෙමගින් රට තුළ ආර්ථිකය ශක්‌තිමත් කිරීමට බලාපොරොත්තු තබා තිබේ. 

රට තුළ රැකියා සම්පාදනය, බදු ප්‍රතිපත්තිය සංශෝධනය කිරීම, මූල්‍ය වෙළෙඳපොළ නවීකරණය, බැංකු හා රක්‍ෂණ දියුණු තාක්‍ෂණික ක්‍රම කෙරෙහි යොමුවීම මගින් ආර්ථිකය කළමනාකරණය කිරීමට හැකි වී තිබේ. 

ආර්ථික වර්ධන වේගය 6% ක මට්‌ටමකින් අඛණ්‌ඩව වසර 10 ක්‌ පවත්වාගෙන යැමට හැකි වුවහොත් ශ්‍රී ලංකාවේ ආර්ථිකය දකුණු ආසියාවේ මෙන්ම නැගෙනහිර ආසියාවේ බලගතු ආර්ථිකයක්‌ සහිත රටක්‌ ලෙස ශ්‍රී ලංකාවට ඉදිරියට යා හැකි බව විශ්වාස කළ හැකිය.

මහාචාර්ය එම්. සුනිල් ශාන්ත, ආර්ථික විද්‍යා හා සංඛ්‍යාන අධ්‍යයන අංශය, සබරගමු විශ්ව විද්‍යාලය. - දිවයින

සෑම අපේක්ෂක ලැයිස්තුවකම කාන්තාවන් 25% ක් නියෝජනය විය යුතුය යන නීතිය අනුව නව පළාත් පාලන ආයතනවලට කාන්තා මුහුණු රාශියක් ද එක්වීමපෙබරවාරි මස 10 වෙනි දින පැවැත්වෙන පළාත්පාලන මැතිවරණයේ විශේෂත්වයකි. පළාත් පාලන මැතිවරණය සහ කාන්තා නියෝජනය පිළිබඳව බීබීසී සිංහල සේවය ගෙන එන ලිපි මාලාවක දෙවැන්න ලෙස, ලේඛිකා සහ මානව හිමිකම් ක්‍රියාධාරිනී කුමාරි කුමාරගමගේ පළ කරන අදහස් මේ.

විදුලිබල හා පුනර්ජනනීය බලශක්‌ති අමාත්‍යාංශය හා විශේෂ කාර්ය භාර අමාත්‍යාංශය මගින් ශ්‍රී ලංකාවේ විදුලිබල ජනන සංයුතිය තීරණය කිරීම සම්බන්ධයෙන් කැබිනට්‌ පත්‍රිකාවක්‌ ඉදිරිපත් කර ඇත. එම කැබිනට්‌ පත්‍රිකාවේ යෝජනා 11 ක්‌ වේ. එම යෝජනා මගින් සිදු කිරීමට වෑයම් කර ඇත්තේ විදුලිබල හා පුනර්ජනනීය බලශක්‌ති අමාත්‍යාංශය විසින් 2015 වසරේ දී ඉදිරිපත් කළ 'දැනුම මත පදනම් වූ ආර්ථිකයක්‌ උදෙසා ශ්‍රී ලංකාවේ බලශක්‌ති ක්‌ෂේත්‍රයේ සංවර්ධන සැලැස්‌ම 2015-2025Z (Sri Lanka Energy Sector Development Plan For a Knowledge-based Economy 2015 - 2025) නම් වූ බලශක්‌ති ප්‍රතිපත්තිය වෙනස්‌ කිරීමටයි. 

 
 2015 වසරේ දී රජය විසින් ස්‌ථාපිත කළ ප්‍රතිපත්තියේ මෙලෙස සඳහන් වේ.
 
 බලශක්‌ති ක්‌ෂේත්‍රයේ ඉලක්‌ක-
 
 * 2030 වනවිට ශ්‍රී ලංකාව බලශක්‌තියෙන් ස්‌වයංපෝෂිත වීම
 
 * විදුලිබලය නිපදවීම සඳහා පුනර්ජනනීය බලශක්‌තියෙන් ලැබෙන දායකත්වය 2014 දී 50%ක්‌ වූ අතර එය 2020 වනවිට 60% දක්‌වා ඉහළ නැංවීම හා 2030 වනවිට 100%ක්‌ම දේශීය බලශක්‌තියෙන් විදුලිය නිපදවීම 
 
 * 2020 වනවිට ස්‌වභාවික වායු හා දර විදුලියෙන් මෙගාවොට්‌ 2000ක්‌ නිෂ්පාදනය කිරීම
 
 * 2025 වනවිට ශ්‍රී ලංකාවේ බලශක්‌ති ක්‌ෂෙත්‍රයේ කාබන් පා සලකුණ 5% කින් අඩුකිරීම
 
 එම ප්‍රතිපත්තිය තුළ ගල් අඟුරු බලාගාර ඉදිකිරීමට කිසිදු ඉඩක්‌ නොමැත. එහෙත් මෙම කැබිනට්‌ පත්‍රිකාව මගින් උත්සාහ කර ඇත්තේ දැනට තිබෙන මෙගාවොට්‌ 900 ට අමතරව තවත් ගල් අඟුරු බලාගාර පිහිටුවීම සඳහා රජයේ බලශක්‌ති ප්‍රතිපත්තිය වෙනස්‌ කිරීමටයි.
 
 රජය අනාගතයේ දී ගල් අඟුරු බලාගාර ස්‌ථාපිත නොකරන බවට තීරණයක්‌ ගෙන ඉන්දියානු රජය සමඟ ඒකාබද්ධව දියත්කිරීමට නියමිත වූ සාම්පූර් ගල් අඟුරු බලාගාරය අත්හැරීමට ඉන්දියානු රජය සමඟ රාජ්‍යතාන්ත්‍රික සාකච්ඡා මගින් එකඟ වී ඇත. ඒ සඳහා ජනාධිපතිතුමාත් අග්‍රාමාත්‍යතුමාත් Rජුවම ඉන්දියානු අග්‍රාමාත්‍යතුමා සමඟ සාකච්ඡා කරනු ලැබීය. එය ආපිට කැරකැවීම එම දෙපළටත් ශ්‍රී ලංකා රජයටත් කරනු ලබන බරපතළ අවමානයකි.
 
 ගල් අඟුරු වල මිල අධිකයි
 
 දැනටමත් ජල විදුලිය, සුළං බලය, සූර්ය බලය හා ස්‌වභාවික වායු වලට වඩා ගල් අඟුරු බලාගාර වලින් නිපදවන විදුලිය වියදම් අධික බව ලංකා විදුලිබල මණ්‌ඩලයේ දත්ත මත පදනම්ව මහජන උපයෝගීතා කොමිසම විසින් පෙන්වා දී ඇත. දැනට පවතින ඉන්ධන මිල ගණන් අනුව මහජන උපයෝගීතා කොමිසම ඉදිරිපත් කර ඇති මිල ගණන් පහත දැක්‌වේ. එම නිසා ගල් අඟුරු බලාගාර ස්‌ථාපිත කිරීම වියදම් අධික, විදේශ විනිමය වැයවන විකල්පයක්‌ බව පැහැදිලිය.
 
 තවද 2010 දශකය තුළ මේ දක්‌වා සුළං හා සූර්ය බලයෙන් නිපදවන විදුලියේ මිල 80% කින් පමණ පහත වැටිණි. එම නිසා ඉදිරියේදී ද එම බලශක්‌ති ප්‍රභවවල මිල තවදුරටත් පහළ යනු ඇත. එබැවින් ගල්අඟුරු බලාගාර ඉදිකිරීමෙන් රටට සිදුවන අවාසිය තව තවත් වැඩි වේ. 
 
 ශ්‍රී ලංකාවේ පුනර්ජනනීය බලශක්‌තිය ඕනෑවටත් වඩා ඇත. මන්නාරම් ෙද්‍රdaණියේ ස්‌වභාවික වායු තිබීමට ඉඩ ඇත. එහෙත් ශ්‍රී ලංකාව සතුව ගල්අඟුරු නිධි නැත. එම නිසා වඩා ලාභදායී දේශීය බලශක්‌ති සම්පත් තිබියදී වියදම් අධික ගල් අඟුරු බලාගාර වෙත අවධානය යොමු කිරීමේ කිසිදු අවශ්‍යතාවක්‌ නැත.

ස්‌ථාවර බලශක්‌තිය පිළිබඳ මිත්‍යාව
 
 ස්‌ථාවර බලශක්‌තියක්‌ ලෙස ගල් අඟුරු බලාගාර අවශ්‍ය බව මෙම කැබිනට්‌ පත්‍රිකාවෙන් ඉදිරිපත් කර ඇති ප්‍රධානම කරුණයි. එහෙත් ස්‌ථාවර බලශක්‌තිය කියා දෙයක්‌ නැත. අවශ්‍ය වන්නේ බලශක්‌තිය ගබඩා කර ගෙන අවශ්‍ය වෙලාවට ලබා ගැනීමට හැකිවීම පමණි. ඛනිජ තෙල්, ගල් අඟුරු, ස්‌වභාවික වායු හා දර ආදිය ගබඩා කර ගත හැක. ජල විදුලි බලාගාරවල ජලය ඉහළ ප්‍රදේශවල ගබඩා කර ගනී. සුළං හා හිරුඑළිය බැටරිවල හෝ ජලය පොම්ප ජල විදුලි බලාගාරවල හෝ හයිඩ්‍රජන් ලෙස හෝ ගබඩා කර ගනී. ගබඩා කිරීමේ තාක්‌ෂණයන් ලාභදායී ලෙස තිබේ නම් ඕනෑම බලශක්‌තියක්‌ ස්‌ථාවර බලශක්‌තියක්‌ වේ. 
 
 දැනටමත් ලංකාවේ ඇති ජල විදුලි බලාගාර විසින් සුළං හා සූර්ය බලය ගබඩා කෙරේ. ඛනිජ තෙල් හා ස්‌වභාවික වායු බලාගාරවලට ද සුළං හා සූර්ය බලය ගබඩා කළ හැකිය. එමෙන්ම ජලය පොම්ප කර ගබඩා කර විදුලිය නිපදවීම ද දැනටමත් ලාභදායී වේ. ලංකා විදුලිබල මණ්‌ඩලයේ දැනට තිබෙන සැලසුම් ක්‍රියාත්මක කළහොත් 2025 වනවිට ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රථම ජල පොම්ප ජල විදුලි බලාගාරයක්‌ (3ං200 ඵඋ) ස්‌ථාපිත කළ හැක. ලංකා විදුලිබල මණ්‌ඩලයේ ගණනය කිරීම්වලට අනුව මෙගාවොට්‌ 200 ක ජල පොම්ප ජල විදුලි බලාගාරයක්‌ සඳහා ඇ. ඩොලර් මිලියන 217 ක්‌ වැය වේ. ඒ අනුව සුළං හෝ සූර්ය විදුලිය එක එකකයක්‌ ගබඩා කිරීම සඳහා වැය වෙන මුදල රු 0.50 කට අඩුය. එම නිසා සුළං බලය හා සූර්ය ශක්‌තිය ගබඩා කිරීම සහිතව ස්‌ථාවර බලශක්‌තියක්‌ ලෙස ගල්අඟුරුවලට වඩා විශාල වශයෙන් ලාභදායී වේ. තවද ලෝකයේ බැටරි තාක්‌ෂණයන්වල මිල පසුගිය වසර 5 තිස්‌සේ ශීඝ්‍රයෙන් අඩු වෙමින් පවතී. එබැවින් 2020 වනවිට බැටරි මගින් විදුලිය ගබඩා කිරීම ද ලාභදායී විය හැකිය. එවිට සූර්ය බලය හා සුළං බලය සම්බන්ධයෙන් කිසිදු ගැටලුවක්‌ මතු නොවේ. 
 
 ගල්අඟුරු බලාගාරවල විදුලි ජනනය අඩු වැඩි කිරීමට නොහැකි හෙයින් ගල්අඟුරු බලාගාර පුනර්ජනනීය බලශක්‌ති සමඟ ගැලපෙන්නේ නැත. ලංකා විදුලිබල මණ්‌ඩලයේ සැලසුම්වලට අනුව මීළඟ ගල්අඟුරු බලාගාරය ඉදි කළ හැකි වන්නේ 2025 දී පමණි. නමුත් 2025 වනවිට ස්‌ථාවර බලශක්‌තියක්‌ ලෙස ගල්අඟුරු බලාගාර ශ්‍රී ලංකාවට අවශ්‍ය වන්නේ නැත. 2025 දක්‌වා කාලය තුළ පුනර්ජනනීය බලශක්‌තියට ඌණ පූරණයක්‌ ලෙස ස්‌ථාවර බලශක්‌තිය ලෙස අවශ්‍ය වන්නේ ස්‌වභාවික වායු බලාගාරයි. 
 
 ගල් අඟුරු අපිරිසිදුයි
 
 දැනට තිබෙන බලශක්‌ති ප්‍රභව අතරින් වඩාත්ම දේශගුණික විපර්යාසයට හේතුවන කාබන්ඩයොක්‌සයිඩ් වැඩියෙන්ම පිට කරන බලශක්‌ති ප්‍රභවය ගල්අඟුරුය. එම නිසා ලෝකයේ අනාගත බලශක්‌ති සංයුතිය තුළ ගල්අඟුරු බලාගාරවලට කිසිදු ඉඩක්‌ නැත. අනාගතයේදී ගල්අඟුරුවලට හා ගල්අඟුරු විදුලිය භාවිතා කර නිපදවන භාණ්‌ඩවලට නොයෙක්‌ අධි භාර පැන වේ. එම නිසා ගල්අඟුරු විදුලියේ සැබෑ මිල තවත් ඉහළ යනු ඇත.
 
 අමාත්‍ය මණ්‌ඩල සංදේශය මගින් දැනට නොරොච්චෝලේ ක්‍රියාත්මක වන ගල්අඟුරු බලාගාරය අපිරිසිදු බව පිළිගෙන ඇත. එම බලාගාරයේ පරිසර දූෂණය අවම කිරීමට තවමත් විදුලිබල මණ්‌ඩලය අසමත් වී ඇත. එම අපිරිසිදු බලාගාරයේ වියදම දැනටමත් පුනර්ජනනීය බලශක්‌තියට හා ස්‌වභාවික වායුවලට වඩා වැඩිය. එසේ පිරිසිදු කරන්නේ නම් ගල්අඟුරු විදුලියේ මිල තවත් ඉහළ යයි. එබැවින් ඊටත් වඩා පිරිසිදු යෑයි පවසන ගල්අඟුරු මිල ඊටත් වඩා වැඩිවේ. එය කොහෙත්ම ශ්‍රී ලංකාවට ඔරොත්තු නොදේ. පිරිසිදු ගල්අඟුරු තාක්‌ෂණයන්ට අදාළ සැබෑ ගණන් හිලව් ඉදිරිපත් කිරීමට මෙම කැබිනට්‌ පත්‍රිකාව අසමත් වී ඇත. 
 
 දියුණු රටවල්, ගල්අඟුරු බලාගාර පරණවී භාවිතයෙන් ඉවත් කරන විට ඒ වෙනුවට අලුතින් ගල්අඟුරු බලාගාර ඉදි නොකරති. ඒ පිරිසිදු ගල්අඟුරු තාක්‌ෂණයක්‌ කියා දෙයක්‌ ලෝකයේ නැති නිසාය. ගල්අඟුරු බලාගාරවලින් පිට වන විෂ වායු ගණනාවකි. සල්µර්, නයිට්‍රජන්, අංශු ආදිය වාතය, ජලය හා භූමියට පිට වීම අවම කිරීම හැකි වුවද දේශගුණික විපර්යාසයට ප්‍රධානතම හේතුව වූ කාබන්ඩයොක්‌සයිඩ් වායුව පිට වීම වැළැක්‌විය නොහැකිය. ගල් අඟුරු බලාගාර යල්පැන ගොස්‌ ඇත්තේ එබැවිනි. එමනිසා ශ්‍රී ලංකාව වැනි ගල්අඟුරු නිධි නැති රටක්‌ ඉදිරි වසර 20 තුළ ගල්අඟුරු බලාගාර ඉදිකිරීමට අවධානය යොමු කිරීම ඥානවන්ත ක්‍රියාවක්‌ නොවේ. ගල් අඟුරුවලින් පිටවන කාබන්ඩයොක්‌සයිඩ් වායු උරා ගැනීම සඳහා වන වගා කළ යුතු බැව් මෙම පත්‍රිකාවේ 3.11 මගින් යෝජනා කර ඇත. මෙය වැරදි අදහසකි. කාබන් චක්‍රයට අනුව ගල් අඟුරුවලින් පිටවන කාබන්ඩයොක්‌සයිඩ් වායුව වසර මිලියන ගණනක ක්‍රියාවලියකි. එම කාබන් ගස්‌වැල්වලින් උරා ගැනීම තාවකාලිකය. එය වසර 100 ක්‌ ඇතුළත යළිත් වායුගෝලයට එකතු වේ. එම නිසා වන වගාවෙන් ගල් අඟුරුවල පරිසර ප්‍රශ්නය විසඳිය නොහැක.

අශෝක අභයගුණවර්ධන,  සභාපති,  උපායමාර්ගික ව්‍යවසාය කළමනාකරණ ආයතනය - දිවයින

 

මන්ද යත්, ශ්‍රී ලංකාව තුළ දැනට (2014 වන විට) පාර්ලිමේන්තුවේ කාන්තා නියෝජනය 5.8% ක සහ පළාත් පාලන ආයතනයන්හි කාන්තා නියෝජනය 3.9%ක (2013 වන විට) අගයක තිබියදී එය එකවරම 25% කින් වැඩි කිරීම කිසියම් අයුරකින් ස්වභාවික සමාජමය විපර්යාසයක් හෝ අවශ්‍යතාවයක් මත වන වැඩිවීමක් නොව බාහිර බලපෑමක ප්‍රතිඵලයක් ලෙස එය සිදු කිරීමට යාම නිසාය.

Page 1 of 27

Features

ණය උගුල

22 January 2018

Stats

There are 28591 listings, 821 categories and 101 owners in our website